"To powinien być dla kultury rok bardzo dobry". Jacek Piorunek o inwestycjach kulturalnych w Podlaskiem w 2026 roku

Ma być więcej pieniędzy na kulturę i na inwestycje w placówki kultury podległe samorządowi województwa podlaskiego. Pieniądze będą z budżetu województwa, ale też z Unii. 

Czego możemy się spodziewać w nowym roku? O tym porozmawialiśmy z członkiem Zarządu Województwa Podlaskiego Jackiem Piorunkiem.

Spodki na ostatniej prostej. Otwarcie w lutym

Inwestycja, na którą Białostoczanie czekali od lat, jest już praktycznie gotowa. Jak podkreśla członek zarządu województwa podlaskiego Jacek Piorunek, przy Spodkach trwają ostatnie prace wykończeniowe.

Spodki już praktycznie są zakończone. Toczą się tam w tej chwili prace kosmetyczne. Otwarcie uroczyste chcemy zrobić jakimś eventem kulturalnym w połowie lutego - zapowiada Jacek Piorunek.

Choć pierwotnie planowano oddanie obiektu do użytku jeszcze pod koniec ubiegłego roku, pojawiły się techniczne wyzwania.

Mamy mały problem. Jeden ze Spodków, tak zwany Spodek multimedialny, ma najwyższej klasy, można powiedzieć, urządzenia multimedialne w całej Polsce. I szkolą się jeszcze pracownicy. Chcemy mieć już przy otwarciu ludzi, którzy sprawnie będą operować tymi urządzeniami - tłumaczy.

Otwarcie zaplanowano na 15 lutego, a kompleks będzie gotowy w pełnym zakresie.

Jest tam Spodek restauracyjny, ta restauracja zostanie. Ona się wkomponowała w obszar restauracji białostockich. No i jest jeszcze Spodek multimedialny, Spodek konferencyjny i Spodek muzealny z nowymi technologiami - wymienia Jacek Piorunek.

Ekran 360 stopni i nowe technologie

Sercem inwestycji ma być Spodek multimedialny, który - jak zapewnia Jacek Piorunek - wyróżnia się w skali kraju.

Mamy ekran 360 stopni. To są dwa takie w Polsce - jeden w Warszawie i drugi właśnie w Białymstoku.

Możliwości nowej infrastruktury mają być szerokie.

To jest szeroka gama do wszelkiego rodzaju produkcji, odbierania obrazu właśnie w taki sposób. Poza tym chcemy też zachęcić wszelkiego rodzaju inne podmioty, które chciałyby korzystać z tych atrakcji i nowinek technicznych, po to chociażby, żeby zarabiać też na tym - dodaje członek zarządu województwa podlaskiego.

Teatr Dramatyczny - „never ending story”, ale ze zbliżającym się finałem

Modernizacja Teatru Dramatycznego w Białymstoku trwa już pięć lat i - jak przyznaje Jacek Piorunek - przeszła bardzo trudną drogę.

Teatr Dramatyczny to, jak już ktoś powiedział, never ending story. Pięć lat trwa już modernizacja Teatru Dramatycznego, ale już jesteśmy na dobrej drodze.

Problemem okazały się projekty modernizacyjne.

Dwa projekty modernizacyjne okazały się niewystarczające i na tyle niedobre dla firmy budowlanej, którą wyłoniliśmy w przetargu, a więc dla Budimeksu, że musieliśmy zlecić niestety trzeci - mówi.

Sprawa dwóch pierwszych projektów zakończyła się na drodze sądowej, ale trzeci przyniósł przełom.

Trzeci projekt, który został zrealizowany tak naprawdę w ścisłej kooperacji z dyrektorem teatru, z firmą, która wykonuje remont i z projektantem, także w tej chwili nie ma żadnych problemów.

Choć zapowiadany przełom jest blisko, na pełne otwarcie trzeba jeszcze poczekać.

Samo wyposażenie - tam wszystko jest nowe: nowe balkony, nowe multimedia, nowe urządzenia. Nie będzie tak, że to się w ciągu tygodnia zainstaluje. To musi trochę potrwać. I ten okres to będzie wiosna 2027 - zapowiada Jacek Piorunek.

Muzeum ks. Popiełuszki, Xylopolis i Skansen w Nowogrodzie

Lista inwestycji kulturalnych samorządu województwa jest znacznie dłuższa. Jedną z najważniejszych jest muzeum w Okopach.

Jeśli chodzi o inwestycje, które dotyczą samorządu województwa, to jest Muzeum Księdza Jerzego Popiełuszki w Okopach. To jest miejsce, które już rośnie - prawie 60 milionów złotych, w tym 20 milionów złotych dofinansowania z samorządu województwa, reszta to są pieniądze unijne - informuje Jacek Piorunek.

Kolejne projekty to m.in. Centrum Sztuki i Nauki o Drewnie Xylopolis w Hajnówce oraz Skansen w Nowogrodzie, który samorząd przejął od miasta Łomży.

Działania zmierzające do remontu muszą być rozpoczęte ze względu na zły stan tych obiektów i też chcemy uatrakcyjnić te muzeum w ten sposób, że chcemy dobudować część tak zwaną edukacyjną i również wystawienniczą.

W planach jest także uhonorowanie twórcy muzeum.

Zamierzamy też wykonać w dworku na terenie muzeum muzeum Adama Chętnika. Jest mnóstwo artefaktów, mnóstwo pamiątek po Adamie Chętniku - podkreśla członek zarządu województwa podlaskiego.

Nowa-stara dyrektor Książnicy Podlaskiej

Zmiany nastąpiły także na poziomie kadrowym. Książnica Podlaska ma dyrektora wyłonionego w konkursie.

Nowa-stara dyrektor, można powiedzieć, bo już w ostatnim roku funkcjonowała jako pełniąca obowiązki pani Iwona Gaweł.

Jacek Piorunek podkreśla, że procedura wyboru była pełna i transparentna.

Oczywiście przeszła całą procedurę konkursową. Zgłosiły się dwie osoby, jedna z Polski, która nie spełniała warunków tego konkursu, no i pani Iwona Gaweł została, spełniła wszelkie warunki.

Jak dodaje rozmówca, ostatni rok pokazał, że była to dobra decyzja, ale nową-starą dyrektor czeka dużo wyzwań.

Przez ten ostatni rok, kiedy pełniła obowiązki dyrektora, mnóstwo się działo w Książnicy Podlaskiej. Tam jest oczywiście wiele do zrobienia. Trzeba pamiętać, że Książnica jest też biblioteką miejską dla miasta Białegostoku i jest biblioteką powiatową dla powiatu białostockiego. W tych relacjach trzeba pewne rzeczy pouzupełniać, poudoskonalać. Te wszystkie filie bibliotek biblioteki miejskiej, które znajdują się na terenie Białegostoku też należą do Książnicy, no i sama Książnica na ulicy Skłodowskiej też funkcjonuje. Bardzo duży obiekt, ale też dużo wydarzeń, tak jak powiedziałem, wszelkiego rodzaju wydarzeń kulturalnych związanych z książką i nie tylko.

164 miliony złotych na kulturę. „To powinien być bardzo dobry rok”

Zapowiedzi na 2026 rok są wyjątkowo optymistyczne, także pod względem finansowym.

Samorząd województwa wydaje na kulturę najwięcej środków finansowych, biorąc pod uwagę dochody urzędu marszałkowskiego - podkreśla Jacek Piorunek.

Skala jest imponująca.

Mamy 12 jednostek kultury, w tym 8 filii, Muzeum Podlaskie, czyli praktycznie 20 jednostek kultury funkcjonuje. 164 miliony złotych w tym roku przeznacza samorząd województwa na te jednostki i również na Departament Kultury i Dziedzictwa. Także wydaje mi się, że to powinien być dla kultury rok bardzo dobry.