Od wystaw po festiwal. Suwałki oddadzą hołd Andrzejowi Wajdzie

Andrzej Wajda, jeden z najwybitniejszych polskich reżyserów, urodził się w Suwałkach. W piątek (6.03) podczas konferencji prasowej został przedstawiony kalendarz wydarzeń związanych z obchodami Roku Andrzeja Wajdy. 

Jak podkreślali przedstawiciele władz miasta, ten twórca filmowy zasługuje w swoim rodzinnym mieście na szczególne uznanie.

Andrzej Wajda był honorowym obywatelem Suwałk oraz laureatem Honorowej Nagrody Prezydenta Miasta "Włócznia Jaćwingów". Był także jednym z najwybitniejszych reżyserów w historii kina europejskiego i światowego. Otrzymał honorowego Oscara za całokształt twórczości, był pedagogiem, współtwórcą Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha w Krakowie, a także działaczem społecznym i politycznym. Chcemy, aby wydarzenia organizowane w tym roku w Suwałkach przybliżały różne obszary działalności Andrzeja Wajdy. Będą to zarówno inicjatywy związane z jego twórczością filmową, jak i wydarzenia przypominające jego działalność społeczną oraz publiczną. Twórczość Andrzeja Wajdy prowokuje do wielu pytań i refleksji. Mamy nadzieję, że przynajmniej część odpowiedzi uczestnicy znajdą podczas wydarzeń organizowanych w naszym mieście - mówi zastępca prezydenta Suwałk Roman Rynkowski.

Koncert inauguracyjny

Magistrat poinformował, że z okazji 100. urodzin artysty w Suwalskim Ośrodku Kultury odbędzie się w piątek koncert inauguracyjny pt. "Zawsze chciałem nakręcić taki film". Suwalska Orkiestra Kameralna wykona utwory z filmów jubilata, a gościem specjalnym będzie aktor Mirosław Baka, który odczyta fragmenty zapisków reżysera.

Andrzej Wajda to jeden z najwybitniejszych twórców europejskiego kina, ale dla nas to przede wszystkim Suwalczanin. Chcemy przypomnieć jego twórczość, która wciąż prowokuje do myślenia i debaty o roli jednostki w historii - mówi wiceprezydent Suwałk Roman Rynkowski.

Wystawy i wydarzenia kulturalne

W ramach suwalskich obchodów zaplanowano szereg wydarzeń. Jedną z pierwszych 27 marca będzie wystawa w Muzeum Okręgowym "Bo wszystko da się zrealizować", która będzie hołdem dla Krystyny Zachwatowicz-Wajdy i Andrzeja Wajdy. Wystawa ukaże ich życie przez pryzmat unikatowych dokumentów i przedmiotów osobistych. Przy Muzeum im. Marii Konopnickiej zostaną zaprezentowane zdjęcia dokumentujące suwalskie wątki z biografii artysty.

19 maja odbędzie się konferencja naukowa poświęcona działalności publicznej Wajdy jako senatora województwa suwalskiego.

12 czerwca zaplanowano spotkanie z krytykiem filmowym Tomaszem Raczkiem. Z kolei latem na bulwarach nad Czarną Hańczą odbędą się seanse kina plenerowego.

Bardzo się cieszę, że tak hucznie w Suwałkach będziemy obchodzić rok Wajdy. Szkoły przygotowały niesamowite programy, bardzo bogate i zróżnicowane, dzięki czemu przybliżamy dzieciom i młodzieży tego artystę - zaznacza Joanna Sztelmer-Stabińska z Suwalskiego Ośrodka Kultury.

Festiwal "Wajda na Nowo"

Kluczowym punktem obchodów będzie 6. edycja Festiwalu Filmowego Wajda na Nowo, który zaplanowano od 20 do 23 sierpnia. Wśród zaproszonych gości znajdą się m.in. Janusz Gajos, Wojciech Marczewski oraz wybitny scenograf Allan Starski. Festiwal otrzymał dofinansowanie z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz wsparcie sponsorskie. Program festiwalu obejmie pokazy filmów, spotkania z twórcami, wystawy oraz wydarzenia towarzyszące.

Mamy się czym szczycić. Naszym obowiązkiem jest pielęgnowanie pamięci o Wajdzie i pokazywanie tego światu i suwalczanom - zaznacza dyrektor SOK Ignacy Ołów.

Obchody zamknie plenerowa wystawa fotografii "Wajda na Suwalszczyźnie", której otwarcie odbędzie się 9 października.

Rok Wajdy i rocznice

Decyzją Senatu RP oraz Rady Miejskiej w Suwałkach, rok 2026 został ogłoszony Rokiem Andrzeja Wajdy. Przypada w nim setna rocznica urodzin oraz dziesiąta rocznica śmierci tego wybitnego reżysera i Honorowego Obywatela Suwałk.

Andrzej Wajda urodził się 6 marca 1926 roku. To jeden z najwybitniejszych polskich reżyserów, laureat honorowego Oscara z 2000 r. za osiągnięcia życia i wkład w rozwój światowej kinematografii. Zmarł 9 października 2016 r. w Warszawie w wieku 90 lat. Spoczął na cmentarzu Salwatorskim w Krakowie.

Artysta w 2000 r. otrzymał honorowe obywatelstwo Suwałk. W ten sposób mieszkańcy chcieli mu podziękować za godne reprezentowanie interesów miasta i regionu, gdy w latach 1989-91 był senatorem ziemi suwalskiej. W Suwałkach przy ul. Wojska Polskiego 27, w pokoszarowym budynku, gdzie się urodził, w 2019 r. stanął pomnik z autografem reżysera. Wcześniej, w 2017 r., na budynku została zamontowana i odsłonięta tablica pamiątkowa Andrzeja Wajdy.