Radio Białystok | Wiadomości | Odrestaurowano XV-wieczny zbiór kazań z Muzeum w Tykocinie

Odrestaurowano XV-wieczny zbiór kazań z Muzeum w Tykocinie

24.01.2023, 08:53, akt. 09:30

XV-wieczny inkunabuł, zbiór kazań, własność działającego niegdyś w Tykocinie Zakonu Bernardynów, został poddany konserwacji przez tykocińskie muzeum, w którego zbiorach znajduje się obecnie. W Polsce zachowały się tylko dwa egzemplarze tej unikatowej księgi.

źródło: Muzeum w Tykocinie Oddział Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, fot. M. Trykozko
źródło: Muzeum w Tykocinie Oddział Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, fot. M. Trykozko

Muzeum w Tykocinie, to oddział Muzeum Podlaskiego - mieści się w zabytkowej synagodze i domu talmudycznym. W zbiorach placówki znajduje się kilkaset pamiątek po Żydach z całego kraju. Muzeum gromadzi i prezentuje także zabytki związane z historią Tykocina.



Jednym z nich jest inkunabuł - czyli księga wydana do 1500 roku - wchodzący niegdyś w skład księgozbioru Zakonu Bernardynów w Tykocinie, który funkcjonował w latach 1479-1864.

Pełny tytuł księgi brzmi: "Mariale eximii viri Bernardini de busti ordinis seraphici Francisci: de singulis festiuitatibus beate virginis per modu[m] sermonu[m] tractans". Jej autorem jest włoski franciszkanin Bernardinus de Bustis, a wydana została w 1496 roku w Strasbourgu w drukarni Martina Flocha.


Inkunabuł napisany na chwałę Matki Bożej

Inkunabuł - jak podaje muzeum - napisany został na chwałę Matki Bożej. Składa się z 63 traktatów w formie kazań, dotyczących różnych aspektów teologii maryjnej. Liczba kazań jest nawiązaniem do lat ziemskiego życia Maryi. Inkunabuł oprawiony jest w drewniane okładki pokryte skórą z tłoczonymi motywami roślinnymi.

Księga wymagała konserwacji i dzięki pozyskanej przez muzeum dotacji z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego przeprowadzono niezbędne prace. Inkunabuł został oczyszczony, okładki i karty uzupełnione, blok zespojono z okładkami.


W Polsce zachowały się tylko dwa egzemplarze unikatowej księgi

Jak powiedział kierownik Muzeum w Tykocinie dr Janusz Sękowski, w Polsce są tylko dwa egzemplarze tej księgi, jeden jest w Zielonej Górze, a jeden w Tykocinie. Oba egzemplarze to pierwsze wydanie kazań. "Jest to księga niebywale rzadka, jest to zabytek unikatowy" - podkreślił.

Dr Sękowski wyjaśnił, że zabytków z XV wieku dotyczących historii Tykocina zachowało się niewiele, tym bardziej zabytków ruchomych. Ocenił, że dużą wartością są liczne zapiski zakonników na marginesach księgi dotyczące ówczesnych wydarzeń historycznych, religijnych, a także notatki do kazań. Dodał, że najważniejszy odręczny zapis po łacinie dotyczy tego, że ten egzemplarz księgi jest dla Tykocina.

Kierownik Muzeum w Tykocinie przypomniał, że Zakon Bernardynów był sprowadzony przez pierwszego właściciela Tykocina Olbrachta Gasztołda w latach 70. XV wieku; wybudowano im klasztor w północnej części miasta za rzeką. Jednak klasztor nie przetrwał, był podmywany przez Narew i bernardyni musieli go opuścić w XVIII wieku; przenieśli się do południowej części miasta, do nowego klasztoru, którego budynek stoi do dziś. Jak dodał badacz, w wyniku represji po upadku powstania styczniowego nastąpiła kasacja zakonu.

Sękowski powiedział, że pamiątek po zakonnikach zostało niewiele, kilkanaście zabytków znajduje się w posiadaniu parafii katolickiej w Tykocinie, natomiast dwa: XV-wieczny inkunabuł i XVIII-wieczny kielich mszalny w zbiorach tykocińskiego muzeum. Inkunabuł do kolekcji muzeum został zakupiony w latach 90. XX wieku od prywatnej osoby.

Na prace konserwatorskie muzeum pozyskało z MKiDN kwotę 40 tys. zł. Księga została też zdigitalizowana i ma być niebawem udostępniona w formie cyfrowej.


| red: sk

PRB
Aplikacja Polskiego Radia Białystok dla telefonów z iOS

PRB
Aplikacja Polskiego Radia Białystok dla telefonów z Androidem

Przeczytaj, zanim skomentujesz

ZOBACZ TEŻ:


Konkurs na dyrektora Podlaskiego Muzeum Kultury Ludowej ogłosił po raz kolejny samorząd województwa

10.01.2023, 12:10

Ruszył ponowny konkurs na stanowisko dyrektora Podlaskiego Muzeum Kultury Ludowej - wynika z informacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego. Chętni swoje oferty mogą składać do 8 lutego.


Muzeum Podlaskie odrestaurowało cenne XVI-wieczne starodruki: Biblię Brzeską i Biblię Huttera

28.12.2022, 17:17

XVI-wieczne starodruki: Biblię Brzeską z 1563 roku i Biblię Hebrajską tzw. Biblię Huttera z 1587 roku znajdujące się w kolekcji Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, zostały poddane konserwacji. Jak podkreśla instytucja, to rzadkie i bardzo cenne zabytki.


W Tykocinie rekonstruktorzy przypomnieli o Orderze Orła Białego [zdjęcia]

26.11.2022, 07:08

To najstarsze i najwyższe odznaczenie państwowe Rzeczypospolitej Polskiej. O Orderze Orła Białego przypomnieli w sobotę (26.11) rekonstruktorzy w Tykocinie. To właśnie na zamku w tej miejscowości w listopadzie 1705 roku ustanowił je król August II Mocny.





ZNAJDŹ NAS





REKLAMA
NieTeatr ADHD i inne cudowne zjawiska - spektakl Joanny Szczepkowskiej

REKLAMA
OiFP WIENIAWSKI PO MISTRZOWSKU

REKLAMA
OiFP DYPTYK




fot. Sylwia Krassowska
REGION
31.01.2023, 15:46, akt. 1.02.2023, 16:03

Podlaskie - jest nas coraz mniej












źródło: www.radio.bialystok.pl​


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok