Biuro Literackie na jesień

12 listopada 2020, 22:03

Biuro LIterackie
Biuro LIterackie

Cztery zaskakujące książki są do czytania. Zzaczynamy od poezji:

Na cztery dni przed 25. edycją festiwalu Stacja Literatura Biuro Literackie wydało tom "Świat w ogniu: wiersze i przemowy Charlesa Bernsteina" w przekładzie Kacpra Bartczaka – głównego gościa jubileuszowej edycji najstarszego festiwalu literackiego we Polsce. Pierwszy w Polsce wybór wierszy amerykańskiego poety, w którego praktyce – zarówno literackiej, jak i naukowej – teoretyk przechodzi w performera, a poetyka wychodzi z obszaru zasady i wkracza na nieobliczalny obszar poetyckiego zdarzenia. Motywem przewodnim nowiny poetyckiej, jaką głosi Bernstein, jest docieranie do oporowości tkwiącej w samym medium języka. To też nowy projekt poetyckiej polityczności, swoistej „autonomii zaangażowanej”: wiersz jest zawsze spleciony ze swoim kontekstem sytuacyjnym, społecznym, językowo-koncepcyjnym, ale jednocześnie pozostaje zdarzeniem osobnym. Tekst poetycki – rozumiany jako nośnik, urządzenie, ustrojstwo do podglądu innych form – zbiera, kondensuje i prezentuje wszystkie pasma zdarzenia dla czytelników, którzy w ten sposób biorą w nim czynny, twórczy współudział. Ten wywrotowy potencjał poezji Bernsteina czyni go ważnym kontynuatorem emancypacyjnej, ponadnarodowej tradycji historycznej awangardy.

Charles Bernstein obchodzi w tym roku siedemdziesiąte urodziny. Jest poetą, krytykiem, nauczycielem i propagatorem poezji. Studiował filozofię na Harvardzie. To jedna z najważniejszych postaci ruchu poetyckiego LANGUAGE, który rozwinął się w latach 70. ubiegłego wieku i wywarł ogromny wpływ na scenę poetycką w Stanach Zjednoczonych. Bernstein był współzałożycielem i redaktorem pisma „LANGUAGE”, które przyczyniło się do popularyzacji założeń estetycznych poetów tej grupy. Jest autorem licznych książek eseistycznych poświęconych poetyce i tomów poezji. Pracując na University of Buffalo, stworzył i prowadził wpływowy program edukacyjny związany z poezją. Działalność propagatorską realizował również na University of Pennsylvania, gdzie założył elektroniczne archiwum materiałów audio związanych z twórczością poetycką.


Druga książka to Konrada Góry, laureata tegorocznej edycji Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius "Wojna (pieśni lisów)" - wybór 25 utworów, w których ludzie, najmniejsze ze stworzeń, razem z innymi zwierzętami wzniecają wojnę i pieśń.

Na pierwszych stronach znajdujemy świadectwo szczerości poety wobec różnych gatunków. To „Indeks zwierząt”, w którym alfabetycznie ustawieni reprezentanci – w tym biedronka, karp czy koala – przypominają historię troski autora obecnej w jego twórczości od debiutu. Jednak pomiędzy grzybami i ziarnami sosen w wierszach Góry stoją również nagrobki, „idzie wstyd”, zjednoczenie z naturą nie oznacza sielanki, jest raczej kolejnym oskarżeniem, bezkompromisowym sprzeciwem. Autor kieruje uwagę czytelnika ku pytaniom o tożsamość, relacjom ze stworzeniami, z przestrzenią. „Ja mówię tobą, językiem obcego” – pisze i wspomina w komentarzu autorskim.

Przy tak silnie i nienachalnie zarazem występującej obecności zwierząt pojawia się pytanie, czym dla Konrada Góry jest człowiek. Czy poddawaną krytyce jednostką rządzącą? Otóż w najnowszym tomie podmiot liryczny Góry wcale nie uosabia, nie zawłaszcza i nie przejmuje kontroli nad wszechobecną zwierzęcością. Zwraca się w jej kierunku, nawiązuje relacje, nie zachowuje się, jakby człowiek miał nad nią panować. Nie udaje przy tym, że sam nie jest człowiekiem. Jednak cechy „ludzkie” i „zwierzęce”, które zdawałyby się tak wyraźnie ze sobą kontrastować, za sprawą poety występują obok siebie, dążą do pewnej harmonii.

Książka numer trzy- "Kodeks pomylonych"

Po nagrodzonym Nike debiucie "Nakarmić kamień" Bronka Nowicka powraca z książką, w której lustruje świat Normalnych od strony podszewki skrycie i wytrwale tkanej przez Pomylonych. Podzielony na wzór dawnych katalogów tom pokazuje uzurpację wiedzy i władzy, które jednym cięciem oddzielają normę od szaleństwa i na tej podstawie dokonują wartościującej segregacji różnych istnień. Ocaleniem w tej sytuacji może okazać się mit - a tęsknota za nim, napędzająca te znakomite językowo prozy poetyckie, okazuje się jedną z najgłębszych potrzeb człowieka. Tekstom autorki, która sama jest artystką multimedialną, towarzyszą rysunki Małgorzaty ET BER Warlikowskiej tworzone równolegle z poetyckimi modułami Nowickiej.

I czwarta propozycja- po opublikowanym w 2018 roku tomie Santarém, który zbierał przekłady wierszy Bishop pióra Andrzeja Sosnowskiego, ukazał się zbiór "Amerykańska Szkoła Pisania. Szkice i opowiadania z przekładami Juliusza Pielichowskiego, Marcina Szustra i wspomnianego Andrzeja Sosnowskiego". To druga książka tej autorki wydana nakładem Biura Literackiego i jedna z dwudziestu sześciu premier,  które zostały przygotowane na jubileuszową, 25. edycję festiwalu Stacja Literatura. Wybór obejmuje najważniejsze teksty prozatorskie Elizabeth Bishop, które ukazały się w formie książkowej dopiero po jej śmierci i stanowią istotne dopełnienie jej twórczości poetyckiej.

W posłowiu do książki Juliusz Pielichowski pisze: „Przywykliśmy myśleć o Elizabeth Bishop jako o poetce – poetce niezwykłej, jednej z najbardziej oryginalnych i osobnych postaci na mapie (czy raczej mapach) poezji amerykańskiej XX wieku; zresztą, chciałoby się od razu dodać, nie tylko amerykańskiej i nie tylko wieku XX. Jak pięknie ujął to Andrzej Sosnowski, wydaje się ona ‘postacią w pewnym sensie «skądinąd», a czasem po prostu «znikąd»’. A jednak gdybyśmy zredukowali jej dorobek tylko do wierszy, nasz tekstowy świat – a w nim ten tak inny, fascynujący ląd, podpisywany na mapach literatury jako ‘Elizabeth Bishop’ – byłby uboższy”.

W rozmowie, jaka w biBLiotece towarzyszy premierze książki, Marcin Szuster zwraca uwagę na wyjątkowy charakter próz Elizabeth Bishop: „powiada się czasem, że prozatorskie próby wybitnych poetów są w jakimś sensie ciekawsze niż pisanie ‘zawodowych’ prozaików, że odznaczają się wyjątkową subtelnością – mam na myśli zarówno percepcję opisywanego świata, jak i unikalny ogląd samego języka (…). Te prozy są często przyjemnie kameralne, prywatne, wolne od przerośniętych ambicji, pozbawione tzw. epickiego rozmachu, który bywa w prozie atutem – ale przecież atutem być nie musi”.

(wykorzystałam materiały ze strony Biura Literackiego)

Prowadzący:

Dorota Sokołowska


Studio Radia Bialystok

studio

+48 85 744 22 22
studio@radio.bialystok.pl

ZNAJDŹ NAS







"Bashabora. Człowiek, który wskrzesza zmarłych" Marek Kęskrawiec

Prawdziwa wiara czy manipulacja w kościele- pyta Wydawnictwo Znak



"Historia medycyny dla każdego" Zdzisław Gajda

Gawęda o historii medycyny - od epoki, kiedy zeszliśmy z drzew, do czasów, kiedy na powrót zaczęliśmy się do nich przypinać łańcuchami.



"#LOVE. Jak kochać w XXI wieku" Olga Kamińska

Ważne pytanie: jak budować trwały i namiętny związek



"Wszystkie moje kłamstwa" Jess Ryder

Nowośc od Wydawnictwa Burda





„Wielkie sekrety arcydzieł sztuki” Joanna Łenyk-Barszcz i Przemysław Barszcz

Twórcy umieszczają w swych dziełach sekretne znaki. Zapraszamy w porywającą podróż tropami błysków geniuszu.



"Języki zwierząt" Eva Meijer

Świetna książka -w oczekiwaniu na wiosnę.





"Dzieła zebrane" Czesława Miłosza w Wydawnictwie Literackim

Koniec pięknej przygody wydawniczej w WL



"8000 zimą" Bernadette McDonald

Autorka znakomitych książek wysokogórskich non fiction ("Kurtyka. Sztuka wolności", "Alpejscy wojownicy", "Ucieczka na szczyt") znów kieruje wzrok na najwyższe szczyty Ziemi.



"Ogrodowe przebudzenie. W trosce o ziemię i nas samych" Mary Raynolds

Poradnik o ogrodowym designie i inspirujący duchowy przewodnik
Wizja jutra, w którym odzyskamy utraconą jedność z przyrodą



Dwa tomy Jane Austin- dla dzieci

Romantycznie i emocjonująco – świat książek Jane Austen. Wydawnictwo Tandem



Dwa kolejne tomy Sherlocka Holmesa - literatura dla dzieci

Kolejne części serii o Sherlocku Holmesie. Poleca Wydawnictwo Tandem



"Czarno na białym" Joanna Jędrzejczyk

Walcz, ale nie za wszelką cenę. Słuchaj siebie. Swojego serca. Ufaj własnej intuicji.



"Oko Horusa" Jola Czemiel

Jeszcze nigdy marzenie o nieśmiertelności nie było tak bliskie spełnienia…



"Lekarz ci tego nie powie" Max Skittle

Autor ma 32 lata, jest lekarzem rodzinnym i uwielbia swój zawód. W tej najnowszej pozycji postanowił zdradzić, co NAPRAWDĘ myślą lekarze i opisać, jak pracuj



"Druga młodość, cóż z tego, że druga?" Caroline de Maigret, Sophie Mas

Autorki w zabawnych historiach i anegdotach ukazują różne etapy dojrzewania z perspektywy sentymentalnych, ale nowoczesnych paryżanek.





Najlepsze premiery 2020 – co czytali Polacy?

Sprawdzamy listy bestsellerów



Co będziemy czytać w grudniu?

Wydawnictwa Sonia Draga, Agora, Marginesy, Zwierciadło, Burda, Samo Sedno, Rebis, Insignis- polecają



Biuro Literackie proponuje do lektury

Nie tylko poezja- czyli co wydaje Biuro Literackie



"Willa. Dziewczyna z lasu" Robert Beatty

Numer 1 na liście bestsellerów New York Timesa



"Pan Żarówka" Wojtek Wawszczyk. Książka trafia na amerykański rynek

Nobilitujące wyróżnienie dla polskiego autora.



Do przeczytania w listopadzie- czyli o jakich lekturach powiemy o 12.20?

Jak zawsze porcja dobrej literatury- Wielka Litera, Znak, Wydawnictwo Czarne, Wydawnictwo SQN, W.A.B, Rebis i Fronda



"Święta Królowa Jadwiga" Eliza Piotrowska

Wprowadźmy dzieci w świat historii i świętości- proponuje Wydawnictwo Święty Wojciech



"Przy jednym stole" Aneta i Jasiek Kuroń

Jeść warzywa? Czy mięso? Najnowsza propozycja Wydawnictwa Burda



"Szymborska. Znaki szczególne. Biografia wewnętrzna " Joanna Gromek-Illg.

Nasza Noblistka prześwietlona przez polonistkę i filozofa. Spod Znaku



Biuro Literackie na jesień

Trochę poezji i dobrej prozy- do listopadowego czytania



Listopadowy pakiet od Wydawnictwa Insignis

Co do czytania w pluchę jesienną?



Nowości Wydawnictwa Dwie Siostry. Ależ czytania!

Już świąteczne, ale nie tylko- książki na koniec roku



Czytaj PL za darmo!

Startuje akcja Czytaj PL



Co będziemy czytać -i polecać - w listopadzie?

Oto propozycje: Wydawnictwa Literackiego, Znaku, Rebisu, Prószyński i s-ka, Czarne, Marginesy, Muza, Mazzi Adam Mazurek, Wolters Kluwer, Szara Godzina



"Nie mogę, trzymam dziecko" Ksenia Potępa

Nowość z Wydawnictwa Marginesy



"Stambuł do zjedzenia" Bartek Kieżun

Nowa książka z GW Foksal



Moi Drodzy, potrzebuję recenzentów!

Kto ma ochotę, żeby przeczytać książkę i o niej opowiedzieć?



"Niegrzeczny manager” Kristen Callihan

Nowość z Wydawnictwa Muza




źródło: www.radio.bialystok.pl​


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok