Finał konkursu "Audycja Historyczna Roku" 2025. Główna nagroda dla Kamila Hypkiego

Konkurs organizuje od 2013 r. białostocki oddział Instytutu Pamięci Narodowej. Głównym celem jest prezentacja i promocja najnowszej historii Polski w ambitnych formach twórczości radiowej, telewizyjnej czy internetowej. Do tej pory - łącznie we wszystkich jego edycjach - wpłynęło na konkurs ponad 600 reportaży i filmów.

Ogłoszenie wyników i gala 12. edycji konkursu odbyły się w środę (26l.11) w siedzibie IPN w Białymstoku.

Szesnastka nominowanych

W tym roku nadesłano łącznie 43 prace, a nominowanych do nagród było 16 audycji w czterech kategoriach: "Wydarzenie" (nagroda Grand Prix prezesa IPN), "Losy" (Nagroda im. Prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego, w środę przypada 106. rocznica jego urodzin) i "Historia regionalna" (nagroda dyrektora IPN w Białymstoku), "Młodzi twórcy" (skierowana do osób 18-26 lat).

Jurorzy oceniali rzetelność tych materiałów, prawdę historyczną, sposób ujęcia tematu, wartości artystyczne, poznawcze i formę dziennikarską.

Wiceprezes IPN dr Mateusz Szpytma przed wręczeniem nagród podkreślał, że instytutowi, który bada dzieje Polski i Polaków w XX wieku, a także wydaje książki, upamiętnia poszczególnych bohaterów, prowadzi śledztwa i edukuje młodzież, o wiele trudniej byłoby realizować te wszystkie działania bez wsparcia właśnie twórców.

Mówię tutaj o artystach słowa, artystach dźwięku, bo dzisiaj spotykamy się na kolejnej edycji konkursu „Audycja historyczna roku”, podczas której poznajemy audycje wyjątkowe, wybitne, pokazujące tę historię w sposób właśnie artystyczny. Dzięki temu jest możliwość dotarcia z tymi historiami do szerokiego grona - mówił Szpytma.

Zaznaczył, że często, gdyby nie badania IPN, te audycje nie mogłyby powstać, ale - jak podkreślił - "jednocześnie bez takiego popularyzowania byłoby nam dużo trudniej dotrzeć do szerokiego odbiorcy".

Zwracając się do twórców, dziękował za udział w konkursie i zachęcał do korzystania z dorobku IPN i wszystkich historyków, aby - jak podkreślił - "ta wiedza o tej naszej trudnej, czasem radosnej i chwalebnej historii była często wykorzystywana w waszych pracach".

Nagroda za "Marsz cieni"

Nagrodę Grand Prix otrzymała audycja dokumentalna "Marsz cieni", którą stworzył Kamil Hypki z Polskiego Radia w Zielonej Górze "Radio Zachód". Jak można przeczytać na stronie radia, audycja została zrealizowana przy okazji dorocznego "Marszu katyńskiego" w Wolsztynie, w którym biorą udział społecznicy i rekonstruktorzy, by symbolicznie upamiętnić polskich oficerów zamordowanych przez NKWD.

W kategorii "Losy" nagrodzono Adama Kraśnickiego z katowickiego oddziału TVP za film dokumentalny "Mulier fortis. Kobieta mężna". To film, który przybliża postać Zofii Kossak-Szczuckiej - powieściopisarki i współzałożycielki dwóch organizacji: Rady Pomocy Żydom "Żegota" i Frontu Odrodzenia Polski.

W kategorii "Historia regionalna" nagrodę zdobyła Hanna Bogoryja-Zakrzewska z IPN za podcast historyczny "Komendant AK, więzień, łagiernik, ojciec. Opowieść o Władysławie Zarzyckim". W czwartej kategorii - "Młodzi twórcy" - nagrody nie przyznano. W związku z tym, że nadesłano tylko jedną pracę, jury wyróżniło ją nominacją.

Przyznano także sześć wyróżnień ufundowanych przez dyrektorów oddziałów IPN.

"Bez prawa powrotu" - audycja Polskiego Radia Białystok

"Bez prawa powrotu" to audycja o pacyfikacjach szlacheckich zaścianków w czasie powstania styczniowego. Ta historia z lat 1863-64 jest mało znana i pamięć o tamtych wydarzeniach zachowują głównie mieszkańcy spacyfikowanych wsi.

Posłuchaj audycji dokumentalnej "Bez prawa powrotu" Agnieszki Czarkowskiej i Alicji Pietruczuk

| red: bs, tk, zmj