Radio Białystok | Gość | prof. Jerzy Kopania [wideo] - filozof, etyk

prof. Jerzy Kopania [wideo]

filozof, etyk

21.12.2023, 08:01, akt. 09:12

"Tragedią polskiego życia politycznego i społecznego jest to, że nie mamy instytucji niezależnych od aktualnej władzy" - mówił w Polskim Radiu Białystok filozof, etyk, prof. Jerzy Kopania.

fot. Marcin Gliński
fot. Marcin Gliński


0:00
0:00
Z Jerzym Kopanią rozmawia Renata Reda | Pobierz plik.


Problemy z odsłuchem?

Częstym problemem przy wyświetlaniu playera jest używanie Adblocka.
Dłuższe dźwięki na niektórych wersjach przeglądarki Chrome są ucinane.

Telewizja Polska przestała nadawać programy informacyjne. Władze TVP, Polskiego Radia i Polskiej Agencji Prasowej odwołane przez Ministra Kultury. Trwa polityczny bój o media publiczne. W jakim kierunku to zmierza? Z Jerzym Kopanią rozmawia Renata Reda.


Renata Reda: Mamy niecodzienną sytuację bo nagle zniknęły programy informacyjne Telewizji Polskiej. Gościem Polskiego Radia Białystok jest filozof, etyk, profesor Jerzy Kopania. To czego jesteśmy świadkami to zamach na media publiczne czy odzyskiwanie mediów publicznych?

Jerzy Kopania: Nie używałbym ani jednego ani drugiego sformułowania. Szczególnie pierwszego bym nie używał. To jest po prostu przejmowanie.


Kulturalne przejmowanie?

To już kwestia stylu. Nie, nie jest to kulturalne przejmowanie. Tragedią polskiego życia politycznego i społecznego jest to, że nie mamy instytucji niezależnych od aktualnej władzy. Każda władza przejmuje po poprzednikach dotychczasowe instytucje i to przejmowanie polega na tym, że ludzi poprzedniej władzy zastępujemy swoimi ludźmi. 


A jak panu się ten styl przejmowania mediów podoba?

Powiem tak - proszę zauważyć - swego czasu, kiedy Prawo i Sprawiedliwość doszło w 2015 roku do władzy, chcieli politycy PiS-u zrobić ten sam numer - mianowicie - drogą ustawową, pewnych rozporządzeń zmienili sposób mianowania prezesów, szefów mediów publicznych. Na tej podstawie ludzie nowej władzy mieli zrobić stosowny porządek. 

I wtedy ówczesny rzecznik praw obywatelskich Adam Bodnar zastopował ten proces. Wysłał odpowiednie pismo do Trybunału Konstytucyjnego i to zostało zablokowane. PiS się musiał z tego wycofać. A co mamy teraz? Dokładnie ta sama metoda. Obecny minister sprawiedliwości to jest ten sam człowiek, co poprzedni rzecznik praw obywatelskich. Wtedy mu to słusznie przeszkadzało, a teraz mu to nie przeszkadza. 

I to jest - powtarzam jeszcze raz - tragedia polskiego życia politycznego.


Ale to w jaki sposób Prawo i Sprawiedliwość zmieniło przepisy odnośnie funkcjonowania mediów publicznych - wydawałoby się, że jest to nie do ruszenia. A jednak. 

Jak się ma po pierwsze władzę, po drugie, jeśli ta władza nie jest ograniczana jednoznacznymi przepisami konstytucyjnymi i ustawowymi, jeżeli - po trzecie - ta niejasność prawna tak obecna w polskim życiu politycznym jest korzystna dla każdej władzy - to wszystko jest do ruszenia. Jest tylko kwestia stylu. 

Oczywiście - ten styl, z którym mamy teraz do czynienia - jest rezultatem czegoś bardzo bolesnego i czegoś niesłychanie szkodliwego. Mianowicie, tego tragicznego podziału społeczeństwa, podziału tak mocno utrwalonego, że ja osobiście nie widzę szans, aby w ciągu najbliższych pokoleń to mogło zostać zniwelowane.


Zwłaszcza, że ten podział to jest prawie pół na pół. 

Ten podział jest po pierwsze prawie pół na pół - po drugie, jego siłą napędową jest nienawiść. Jest chęć zemsty. Zniszczyć przeciwnika. 


W jakim kierunku zmierza sytuacja, jeżeli chodzi o media publiczne? Kiedy odzyskamy program?

Pytanie - kto odzyska program? 


Telewidzowie.

Nie, telewidzowie nigdy nie odzyskają programu dopóki nie powstaną instytucje niezależne od władzy. W tej chwili telewizja i wszystkie media publiczne będą należały nie do odbiorców, tylko do rządzących. 


Dopóki to rządzący będą wybierać władze mediów publicznych. A będą wybierać tych, którzy im sprzyjają. 

Byłoby bardzo dziwne, gdyby wybierali tych, którzy im nie sprzyjają. 


A jaki wzór mediów powinien przyświecać Polsce?

Obserwuję, że w całej Europie, w naszym kręgu cywilizacyjnym dokonuje się pewien kryzys mediów publicznych. Nie potrafiłbym wskazać jednego, najlepszego wzorca. Ale częściowo powiem - jeżeli chodzi o niezależność instytucjonalną, to jednak media brytyjskie. Ja sobie nie wyobrażam np. sytuacji, że premier brytyjski odwołuje szefa BBC. To po prostu niewyobrażalne. Jeżeli chodzi natomiast o dbałość o dobro wspólne, o interesy kraju - to tutaj za wzór stawiałbym media niemieckie. One się różnią, one są niezależne od rządu, ale w sprawach istotnych dla Niemiec, te media nie podejmują niczego, co nie byłoby uzgodnione z rządem. 


A propos różnych wzorów ze świata, to BBC podaje, że rząd premiera Donalda Tuska rozpoczął odpolitycznianie mediów w Polsce, że pod rządami poprzedniej ekipy Polska spadła w rankingu wolności mediów z 18. na 57. miejsce. Tak dziennikarze BBC podkreślają. Nie ma słów krytyki.

Oczywiście, że nie ma. bo linia programowa realizowana aktualnie przez BBC, ale realizowana przez BBC, nie narzucana przez rząd brytyjski akurat była sprzeczna, zupełnie przeciwstawna linii programowej realizowanej w Polsce przez rząd Prawa i Sprawiedliwości. Więc kiedy zmienia się w Polsce linia polityczna na tę, którą dziennikarze BBC uważają za właściwą, to będą chwalić. 

Moglibyśmy znaleźć głosy w prasie, które akurat podchodzą do tego krytycznie. Nie w tym leży istota problemu. Istota problemu leży w podległości mediów publicznych aktualnej władzy.


To jak można zagwarantować odpolitycznienie mediów publicznych?

Nie można. Nie można zagwarantować inaczej - przynajmniej teraz - jak tylko poprzez zmiany instytucjonalne. Zmiany prawne uniezależniające te media od kolejnych zmian politycznych. Ale to właśnie jest niemożliwe obecnie. To - mam nadzieję - będzie możliwe za ileś tam pokoleń. 


Mam nadzieję, że trochę szybciej niż za ileś pokoleń. 

Jestem gotów się założyć, że to nie jest możliwe.

Pierwsza część trylogii Henryka Sienkiewicza - "Ogniem i mieczem" - kończy się takim przejmującym zdaniem: "Nienawiść wrosła w serca i zatruła krew pobratymczą". Otóż ta nienawiść nie pozwoli nam na realizowanie tego, co jest istotą polityki. Realizowanie dobra wspólnego. 


Szkoda, że rozmowę kończymy takim niezbyt optymistycznym akcentem. 

Ale realistycznym. 

| red: mag


Przeczytaj, zanim skomentujesz



ZNAJDŹ NAS





REKLAMA
Nie Teatr Historia Jakuba – spektakl

REKLAMA
OiFP BRZYDKI KACZOREK

REKLAMA
OiFP PAJACE / RYCERSKOŚĆ WIEŚNIACZA, R. LEONCAVALLO / P. MASCAGNI

Wybory do Parlamentu Europejskiego 2024

REKLAMA
STARE DOBRE MAŁŻEŃSTWO OIFP

REKLAMA
CARMINA BURANA KONCERT ORATORYJNY OIFP

Podlaskie Centrum Produktu Lokalnego
Źródło: PRB

Alicja Pietruczuk i Aleksandra Sadokierska

reportażystki Polskiego Radia Białystok
21.05.2024

- Jest taki nurt w białostockiej szkole reportażu, nurt, który trochę wyrasta z teatru naturalnego Polskiego Radia, który narodził się właśnie w Białymstoku. Reportaż oczywiście nie jest teatrem, jest opowieścią, chociaż jest śmieszny, nie jest prześmiewczy i chociaż czasem jest wzbudzający ciepło na sercu, nie jest sentymentalny. To jest siła naszej białostockiej szkoły reportażu - mówi reportażystka PRB Alicja Pietruczuk.

Mikołaj Buszko, fot. Marcin Gliński

Mikołaj Buszko

pomysłodawca i organizator Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej "Hajnówka 2024"
21.05.2024

Tegoroczna edycja Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej "Hajnówka 2024" będzie poświęcona zmarłemu w styczniu prof. Romualdowi Twardowskiemu, kompozytorowi związanemu przez wiele lat z tą imprezą. Festiwal odbędzie się na przełomie maja i czerwca w Białymstoku.

screen z rozmowy

Maksymilian Dura [wideo]

komandor porucznik rezerwy, ekspert portalu Defence24.pl
21.05.2024

"Nie myślmy, że zbudujemy pola minowe, zasieki z drutu kolczastego, stworzymy tzw. zęby smoka i zbudujemy sieć bunkrów, bo to jest bez sensu. Trzeba przygotować plan, jak zwolnić przeciwnika na tyle, aby potem mogły wkroczyć jednostki, które tego przeciwnika będą niszczyły i to nie tylko na naszym terytorium" - mówi Maksymilian Dura.


Rafał Grzyb, fot. Barbara Sokolińska

Rafał Grzyb [wideo]

drugi trener Jagiellonii Białystok
20.05.2024

- Wszystko jest w naszych rękach, nogach, głowach... Dlatego nie ma co ukrywać, że liczymy na to, że to święto piłkarskie w Białymstoku będzie już w sobotę - mówił w Polskim Radiu Białystok Rafał Grzyb.

Grażyna Dworakowska, fot. Barbara Sokolińska

Grażyna Dworakowska

dyrektor Białostockiego Ośrodka Kultury
19.05.2024

Przed nami tygodniowe święto wszystkich, którzy kochają różne aktywności twórcze. W poniedziałek (20.05) rozpoczynają się Dni Sztuki Współczesnej w Białymstoku.

Andrzej Wilczyk, fot. Barbara Sokolińska

Andrzej Wilczyk [wideo]

weteran ruchu kibicowskiego Jagiellonii Białystok
17.05.2024

- Jagiellonia jest gotowa na mistrza Polski - mówił w Polskim Radiu Białystok Andrzej Wilczyk.


dr Radosław Poniat, fot. Barbara Sokolińska

dr Radosław Poniat

socjolog z Uniwersytetu w Białymstoku
17.05.2024

- Krzysztof Jurgiel już dawno przestał być ważną postacią w partii, nie znalazł się na listach wyborczych - mówi w Polskim Radiu Białystok socjolog Radosław Poniat z Uniwersytetu w Białymstoku

mjr Katarzyna Zdanowicz, fot. Barbara Sokolińska

mjr Katarzyna Zdanowicz [wideo]

rzeczniczka Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej
16.05.2024

- To ewenement na skalę całego świata, że państwo sąsiednie zaangażowane jest w organizowanie nielegalnej migracji - mówi o sytuacji na polsko-białoruskiej granicy mjr Katarzyna Zdanowicz.

Jan Raczyński, źródło: Facebook Muzeum Pamięci Sybiru

Jan Raczyński

prezes Międzynarodowego Stowarzyszenia Memoriał
15.05.2024

- Niestety, dziś w Rosji nie wypada mówić o demokracji. Autorytaryzm nie może opierać się na demokratycznym społeczeństwie - mówi Jan Raczyński.


Maciej Żywno, fot. Marcin Gliński

Maciej Żywno [wideo]

wicemarszałek Senatu
15.05.2024

Premier Donald Tusk zapewnia, że Polska nie przyjmie żadnych uchodźców z tytułu paktu migracyjnego. Mówi też o pełnym poparciu dla straży granicznej i wojska broniącego granicy. W jakim kierunku podąża polityka rządu w tych sprawach?

Dariusz Wieczorek, fot. Marcin Gliński

Dariusz Wieczorek [wideo]

minister nauki i szkolnictwa wyższego
14.05.2024

- Liczba studentów maleje. Koszty rosną. Nie ma możliwości, żeby w Polsce było 350 uczelni wyższych. Jeżeli dzisiaj nie będziemy podejmowali decyzji, to za 2-3 lata będziemy mieli rzeczywiście poważne problemy. Dlatego jestem zwolennikiem łączenia i tworzenia uczelni silniejszych - mówi minister.

Emilia Ramotowska, fot. Marcin Gliński

Emilia Ramotowska

koordynatorka Juwenaliów
13.05.2024

Wilki, Kayah, Dżem i Golec uOrkiestra - m.in. tacy artyści wystąpią na tegorocznych białostockich Juwenaliach. Łącznie przez dwa dni na Kampusie Politechniki Białostockiej wystąpi blisko 30 zespołów.


Rafał Rudnicki, fot. Marcin Gliński

Rafał Rudnicki [wideo]

zastępca prezydenta Białegostoku
13.05.2024

Na uczniów czeka ponad 3 tys. miejsc m.in. w liceach i technikach. Rozpoczyna się rekrutacja do białostockich szkół ponadpodstawowych na przyszły rok szkolny.

fot. Marcin Gliński

Magdalena Kaczonowska, Wiktoria Korol, Zofia Szestowicka, Aleksandra Dąbrowska i Zofia Fidziukiewicz

ze Studia Tańca Sportowego HOKUS w Białymstoku
12.05.2024

Specjalną strefę kibica na trasie 11. PKO Białystok Półmaraton przygotowaliśmy jako Polskie Radio Białystok tuż obok swojej siedziby przy ul. Świerkowej. Biegaczy dopingowały dziewczyny ze Studia Tańca Sportowego HOKUS w Białymstoku.

YUOS, czyli Julianna Urszula Olańska, fot. Joanna Szubzda

YUOS, czyli Julianna Urszula Olańska

wokalistka, laureatka konkursu Niebieski Mikrofon Polskiego Radia Białystok
12.05.2024

Specjalną strefę kibica na trasie 11. PKO Białystok Półmaraton przygotowaliśmy jako Polskie Radio Białystok tuż obok swojej siedziby przy ul. Świerkowej. Gościnnie biegaczy dopinguje YUOS, czyli Julianna Olańska - laureatka Niebieskiego Mikrofonu Polskiego Radia Białystok, półfinalistka programu The Voice of Poland.


Mariusz Chrzanowski, fot. Adam Dąbrowski

Mariusz Chrzanowski [wideo]

prezydent Łomży
10.05.2024

W poniedziałek (6.05.) Mariusz Chrzanowski złożył ślubowanie i oficjalnie rozpoczął swoją trzecią kadencję na stanowisku Prezydenta Miasta Łomża.

Czesław Renkiewicz, fot. Iza Kosakowska

Czesław Renkiewicz [wideo]

prezydent Suwałk
10.05.2024

Nowy żłobek, kolejne inwestycje drogowe i mediateka to ważniejsze cele, które chce zrealizować podczas swojej ostatniej kadencji prezydent Suwałk Czesław Renkiewicz.

prof. Izabela Święcicka, fot. Gabriela Lasota

prof. Izabela Święcicka

główna koordynator Festiwalu Nauki i Sztuki, prorektor Uniwersytetu w Białymstoku ds. nauki i współpracy międzynarodowej
9.05.2024

- Nauka powinna być dla wszystkich. Dążymy do tego, żeby zaprezentować nasze osiągnięcia dla całego społeczeństwa. Chcemy poszerzać wiedzę o tym, co już odkryliśmy. Mając ją, rozumiejąc różnego rodzaju zjawiska, które są w świecie i we wszechświecie, lepiej funkcjonujemy - mówi w Polskim Radiu Białystok prof. Izabela Święcicka.


Artur Kosicki, fot. Marcin Gliński

Artur Kosicki [wideo]

były marszałek województwa podlaskiego
9.05.2024

"Marszałkiem się bywa, a człowiekiem trzeba być. Dlatego dziękuję za wszystkie słowa wsparcia. Za - nie tylko to poparcie - 23 tys. głosów, które zostały na mnie oddane, ale też za ten odzew po tej sytuacji, która zaistniała we wtorek i zmianie w zarządzie" - mówił w Polskim Radiu Białystok były marszałek województwa podlaskiego Artur Kosicki.

dr hab. Daniel Boćkowski, fot. Sylwia Krassowska

prof. Daniel Boćkowski

profesor Uniwersytetu w Białymstoku
8.05.2024

- Bardzo ważne będzie, w jaki sposób Rosjanie i Białorusini zaczną korzystać z danych Tomasza Szmydta. Wykorzystają go też do propagandy - mówi prof. Daniel Boćkowski.

Łukasz Prokorym, fot. Joanna Szubzda

Łukasz Prokorym [wideo]

marszałek województwa podlaskiego
8.05.2024

- Każdego radnego, który w mojej ocenie przechodzi na dobrą stronę mocy, będę nazywał bohaterem i będę gratulował odpowiedzialności za losy województwa. I uważam, że to są właściwe słowa dla państwa marszałków Wiesławy Burnos i Marka Malinowskiego - mówi marszałek.


Marcelina Román, Iga Caban i Michał Znaniecki, fot. Joanna Szubzda

Marcelina Román, Iga Caban i Michał Znaniecki

artyści
8.05.2024

W Operze i Filharmonii Podlaskiej trwają przygotowania do ostatniej w tym sezonie artystycznym premiery. Już 10 maja publiczność zobaczy "Pajace" Ruggera Leoncavalla i "Rycerskość wieśniaczą" Pietra Mascagniego w reżyserii Michała Znanieckiego.

Michał Dzierżek i Aneta Radziszewska, fot. Joanna Szubzda

Michał Dzierżek i Aneta Radziszewska

tegoroczni maturzyści z I LO w Białymstoku
7.05.2024

- Moim zdaniem tematy były do przewidzenia i raczej typowe - mówiła tegoroczna maturzystka Aneta Radziszewska.

Magdalena Dziejma, fot. Joanna Szubzda

Magdalena Dziejma [wideo]

polonistka, wicedyrektor VI LO w Białymstoku
7.05.2024

- Czy egzamin ustny z jęz. polskiego jest potrzebny? Myślę, że jesteśmy w stanie troszkę inaczej sprawdzić umiejętności komunikacyjne maturzystów. Lepiej by było, żeby uczniowie mieli szansę skupienia się tylko na egzaminach pisemnych, zwłaszcza na poziomie rozszerzonym - uważa polonistka.


Grzegorz Kuczyński, fot. Joanna Szubzda

Grzegorz Kuczyński

prezes Fundacji Białystok Biega
6.05.2024

- Przyjeżdża do nas kilka tysięcy ludzi z całej Polski. Mamy rekordową frekwencję na całej imprezie, w tej chwili jest zapisanych już prawie 6600 osób. Przygotowaliśmy też aż 15 punktów kibicowania na 21-kilometrowej trasie - będą kapele, dj'e, a nawet orkiestra - mówi Grzegorz Kuczyński.

Tadeusz Truskolaski, fot. Joanna Szubzda

Tadeusz Truskolaski [wideo]

prezydent Białegostoku
6.05.2024

- Chciałbym, żeby te 5 lat upłynęło pod znakiem zaspokajania potrzeb mieszkańców. To, co przyjmiemy do realizacji, będzie monitorowane - będziemy się spotykać z mieszkańcami i będę zdawał im relacje z tego, co zostało zrobione - zapowiada prezydent.

Robert Sadowski, fot. Marcin Gliński

Robert Sadowski [wideo]

dyrektor Muzeum Wojska w Białymstoku
2.05.2024

"To symbol, który nas wszystkich łączy" - tak o biało-czerwonej fladze mówił w Polskim Radiu Białystok dyrektor Muzeum Wojska w Białymstoku Robert Sadowski.


Radosław Hancewicz, fot. Joanna Szubzda

Radosław Hancewicz [wideo]

rzecznik podlaskiej KAS
30.04.2024

Około 7-9 proc. to jeszcze zeznania podatkowe składane tradycyjną drogą w formie papierowej - albo bezpośrednio w urzędzie, albo za pośrednictwem poczty. Natomiast powyżej 90 proc. podatników rozlicza się elektronicznie - mówi rzecznik.

foto: Monika Kalicka

Michał Fiszer

ekspert Stowarzyszenia Portów Lotniczych V4+
29.04.2024

Pierwszy samolot z lotniska Białystok - Krywlany odleci być może w ciągu roku. Początkowo planuje się loty do Chorwacji, może do Niemiec, ale nie oczekujmy tego, że będą to loty codziennie, tylko zapewne w jakieś dni tygodnia - mówi Michał Fiszer.

fot. Marcin Gliński

Paweł Chomczyk

współtwórca Siedliska Kultury Solniki 44
28.04.2024

To ma być przedsmak i wiosenna odsłona letniego festiwalu teatralnego LasFest. W nadchodzący majowy długi weekend Siedlisko Kultury Solniki 44 otwiera tegoroczny sezon artystyczny.


fot. Gabriela Lasota

Emilia Świętochowska

Podlaski Instytut Kultury
27.04.2024

Do 10 maja można nadsyłać zgłoszenia do Rockowań. Gdzie można to zrobić, jakie kryteria trzeba spełnić, żeby dostać się do półfinału przeglądu?

fot. Joanna Szubzda

Karol Zimnoch [wideo]

doradca kredytowy
26.04.2024

Znane są już założenia programu Mieszkanie na start. Kto będzie mógł skorzystać z państwowych dopłat do kredytów hipotecznych i na jakich warunkach?

prof. Mariusz Popławski

prof. Mariusz Popławski [wideo]

rektor elekt Uniwersytetu w Białymstoku
25.04.2024

- Celem jest doprowadzenie do tego, żeby wszystkie wydziały, a przypomnę, że mamy ich 15, były zlokalizowane na kampusie, żeby oprócz tego były akademiki, żeby była stołówka z prawdziwego zdarzenia, żeby życie studenckie mogło się rozwijać.


źródło: www.gov.pl

Mikołaj Dorożała [wideo]

wiceminister klimatu i środowiska
24.04.2024

"Chcemy ochronić najcenniejsze drzewa, a jednocześnie zaprezentować też pakiet dla przedsiębiorców drzewnych" - mówi Mikołaj Dorożała.

Artur Kosicki, fot. Sylwia Krassowska

Artur Kosicki [wideo]

marszałek województwa podlaskiego
23.04.2024

"Myślę, że nowy zarząd województwa stworzy Prawo i Sprawiedliwość. Zobaczymy tylko z kim, w jaki sposób i na jakich warunkach, bo to jest bardzo istotne" - mówi Artur Kosicki.

Czesław Renkiewicz, fot. Barbara Sokolińska

Czesław Renkiewicz

prezydent Suwałk
22.04.2024

"Bardzo się cieszę, że będę mógł jeszcze przez pięć lat kierować naszym miastem. Dużo spraw jest do załatwienia, wiem, jakie są oczekiwania mieszkańców. Uczynię wszystko, żeby miasto piękniało, zmieniało się" - mówi Czesław Renkiewicz.




źródło: www.radio.bialystok.pl

Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok