Radio Białystok | Gość | prof. Andrzej Górniak [wideo] - z Uniwersytetu w Białymstoku

prof. Andrzej Górniak [wideo]

z Uniwersytetu w Białymstoku

22.03.2019, 08:39, akt. 10:58

"Każdy powinien, nie patrząc na ekologów, co wywalczą, ale każdy sam powinien się zastanowić, jak w swoim gospodarstwie może zagospodarować wodę".

prof. Andrzej Górniak, fot. Joanna Szubzda
prof. Andrzej Górniak, fot. Joanna Szubzda

Z prof. Andrzejem Górniakiem rozmawia Lech Pilarski

Problemy z odsłuchem?

Częstym problemem przy wyświetlaniu playera jest używanie Adblocka.
Dłuższe dźwięki na niektórych wersjach przeglądarki Chrome są ucinane.


22 marca to Światowy Dzień Wody. Ma nam przypominać, że np. ponad miliard ludzi na świecie ma problem z dostępem do zdrowej, czystej wody.

Polska jest też krajem ubogim w zasoby wodne. Nazywana jest Egiptem Północy, bo są one na poziomie owego kraju - tak oceniają eksperci.

O zasobach wody w Polsce i sposobach na jej oszczędzanie i racjonalne gospodarowanie z profesorem Andrzejem Górniakiem z Uniwersytetu w Białymstoku rozmawia Lech Pilarski.




Lech Pilarski: Czy w tym roku będzie susza? Jak pan to ocenia?


prof. Andrzej Górniak: Jak na razie wszystko wskazuje, że przynajmniej do lipca, sierpnia nie spodziewam się, żeby były jakieś intensywne niedobory wody. Są duże zasoby zimowe i w poprzednim roku mieliśmy dosyć dobrą retencję. Po części zostały uzupełnione niedobory, które były w poprzednich latach.

W związku z tym przynajmniej w naszym regionie jak na razie nie widzę takich szans. Chociaż teraz bardzo trudno prorokować na długie odległości, bo klimat się zmienia, staje się nieprzewidywalny. Mamy okresy wielkich nadmiarów wody i niestety pojawiających się coraz częstszych susz, które zaczynają w dużym stopniu limitować produkcję rolniczą i nie tylko.


Przeczytałem, że w Wielkiej Brytanii za 25 lat może zabraknąć wody dla mieszkańców. To nie jest straszenie Brexitem, ale to jest komunikat agencji środowiska w Wielkiej Brytanii. Czy podobnie można powiedzieć o Polsce, że też w niedługim czasie może zabraknąć nam wody?


O niedoborach na terenie Polski już rozpoczęto dyskusję w połowie lat 50., 60. Mówiło się  o tym, że Wielkopolska stepowieje. I jeżeli Brytyjczycy mówią - przy tak dużych opadach rocznych w porównaniu do polskich - że im zabraknie wody, to co możemy powiedzieć u nas?


Ponoć jesteśmy Egiptem Północy, jeżeli chodzi o zasoby wodne. Są one porównywalne właśnie do tego kraju.


Tak. Niestety z jednej strony nasze położenie geograficzne jest ciekawe z punktu widzenia historycznego. Natomiast z punktu widzenia przyrodniczego i bilansu wodnego w Europie rzeczywiście jesteśmy w takim dołku. Bo im bardziej na wschód i bardziej na zachód, to sytuacja jest zdecydowanie lepsza, bądź na północ. Na południu już jest właśnie troszeczkę gorzej, bo bilans i różnica pomiędzy opadami i parowaniem na naszym terenie jest najniższa w stosunku do sąsiadów. W związku z tym rzeczywiście jest mało wody.

W przeliczeniu na mieszkańca lokujemy się daleko, daleko w klasyfikacjach, stąd też konieczność zmiany naszego myślenia na temat zasobów wodnych, oszczędzania, racjonalnego gospodarowania wodą.


Jak oszczędzać wodę? Z jednej strony powinniśmy budować zbiorniki, w których będziemy gromadzić wodę, ale wiadomo, że ekolodzy, że przekształcenia środowiska, że nie powinniśmy pójść w tę stronę. To jaką metodę zastosować, żeby wodę magazynować? Bo w szczycie, kiedy jest bardzo dużo deszczów, to jest około 100 tys. metrów sześciennych wody, a jak jest susza, to spada do nawet 50 tys. Duża różnica i nie potrafimy w tej górce oszczędzać.


Mamy określone uwarunkowania przyrodnicze. I rzeczywiście ten nadmiar jest trudny do zagospodarowania, bo najczęściej wiąże się z katastrofami, z klęską powodzi, która była, jest i niestety będzie, bo tak jest w klimacie i takie są uwarunkowania. Ale tu chodzi przede wszystkim o to, żebyśmy tak gospodarowali środowiskiem, żeby nie ograniczać możliwości naturalnej retencji wody w gruncie i wody w głębokich wodach podziemnych.

Powinniśmy tak prowadzić organizowanie przestrzeni, żeby poprawiać ten bilans, szczególnie możliwości infiltracji wody. A nie tak jak u nas w Białymstoku 80 proc. całej powierzchni jest nieprzepuszczalna dla wody, w  związku z tym od czasu do czasu, nawet przy niewielkim deszczu, zaczynają się pojawiać burze.


Czyli nie betonujemy, nie brukujemy.


Tak, wystarczy przyjść do nas na kampus i zobaczyć nowe idee przyrodnicze a nawet sposób gospodarowania środowiskiem. Na przykład wszystkie nasze parkingi są zielone, dachy mamy też zielone, w związku z tym praktycznie nie generujemy spływu powierzchniowego. To jest właśnie jedna z przyszłości.

Ale tutaj musimy pamiętać o tym, że z jednej strony powinniśmy zwiększać możliwości retencyjne, ale z drugiej strony powinniśmy racjonalnie gospodarować wodą. I każdy, każdy powtarzam, nie powinien patrzeć na ekologów, co wywalczą, ale każdy sam powinien się zastanowić, jak w swoim gospodarstwie, tym najbliższym, szczególnie właściciele domów jednorodzinnych czy też na obszarach rolniczych, jak możemy zagospodarować wodę.


Czyli jak oszczędzać.


Oszczędzać, ale jak ją gospodarować, nie generować spływu powierzchniowego, który natychmiast odpłynie. W związku z tym trzeba budować studnie chłonne, na przykład zbierać deszczówkę, przede wszystkim w takich małych studzienkach, żeby ta woda nie odpływała, żeby nie zalewała sąsiada. I to już jest bardzo dużo.

Myślę, że te plany, które są związane z dostosowaniem klimatyczny miasta, uwzględniają właśnie takie drobne praktyki, które przy dużym natężeniu stają się dużą ilością wody.

Równocześnie na naszym terenie wykorzystuje się na przykład podpiętrza wody. Wiemy, że Jezioro Rajgrodzkie jest podpiętrzane. Różnie jest z gospodarowaniem wody z tego jeziora. Nawet park narodowy ma problemy z korzystaniem z niego.

Ale niestety trzeba powiedzieć jedno, że zanim zaczniemy narodową dyskusję o wodach, to musimy dobrze poznać te zasoby. A z tą znajomością jest nie najlepiej. Nie zawsze wiemy, ile mamy wody. Żeby gospodarować, trzeba wiedzieć, ile się ma.

Chociażby taki stary przykład z Kanału Augustowskiego, gdzie większość wody odpływa na teren Białorusi, a przecież część tej wody - jest taka możliwość - żeby skierować w kierunku Biebrzy.

Tutaj tez jest duża rola gospodarstw rolnych, rolników - jak zagospodarujemy obszary zmeliorowane. Niestety, na naszym terenie mamy dużo terenów zmeliorowanych i gospodarowanie wodą na terenach odwodnionych sztucznie, zmienionych wymaga nadzoru. A one niestety w wielu w przypadkach nie są poza nadzorem. Infrastruktura piętrząca jest zniszczona, bo okazuje  się, że śrubki od niektórych zastawek dobrze kiedyś pasowały do bizonów, w związku z tym zostały rozebrane.


A zatem pamiętajmy o wodzie. Światowy Dzień Wody ma przypominać nam, że mamy tej wody nie za dużo, powinniśmy oszczędzać i rozsądnie nią gospodarować.


Tak, a może być ona dla nas wybawieniem, bogactwem i przyjemnością.


| red: zmj




Studio Radia Bialystok

studio

+48 85 744 22 22
studio@radio.bialystok.pl

ZNAJDŹ NAS





"Prokurator Alicja Horn" Tadeusz Dołęga-Mostowicz
Bartosz Szutkiewicz, fot. Monika Kalicka

Bartosz Szutkiewicz

z Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa
5.06.2020

176 litrów krwi i jej składników zebraliśmy przez pierwsze dwa dni wspólnej akcji Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Polskiego Radia Białystok.

prof. Jerzy Hausner, fot. J. Leśniak

prof. Jerzy Hausner

były wicepremier
5.06.2020

"Polska gospodarka będzie miała tzw. płytką recesję, czyli spadek PKB w skali roku, nie kwartału, o jakieś 2-3 % i ten spadek będzie przejściowy. Już na przełomie roku 2020/2021 gospodarka znowu wróci na ścieżkę wzrostu" - prognozuje prof. Hausner.

Krzysztof Bosak, fot. Adam Janczewski

Krzysztof Bosak

kandydat Konfederacji na prezydenta RP
4.06.2020

- Jedni poświęcają się zarabianiu pieniędzy, inni poświęcają się pracy społecznej i politycznej. Ja wybrałem to drugie - mówi Krzysztof Bosak.


Tomasz Wasiluk, fot. Sylwia Krassowska

Tomasz Wasiluk

lekarz z RCKiK w Białymstoku
4.06.2020

"Podstawowa zaleta oddawania krwi to jest to czynnik, który się odnawia, dzięki temu możemy utrzymywać nasze zapasy, a dawcy mogą do nas wracać" - mówi Tomasz Wasiluk.

Andrzej Poczobut, fot. Lech Pilarski

Andrzej Poczobut

polonijny dziennikarz w Grodnie
4.06.2020

"Na Białorusi nastrój społeczny jest taki, że poparcie dla Łukaszenki jest czymś, czym człowiek nie będzie się chwalił teraz. I to jest problem dla Łukaszenki" - mówi Andrzej Poczobut.

prof. Piotr Radziwnon, źródło: Skype/screen

prof. Piotr Radziwon

dyrektor RCKiK w Białymstoku
3.06.2020

"Zbliżają się wakacje i już teraz nie mamy dobrych warunków do tego, żeby przeprowadzać intensywne akcje. Dziennie nam potrzeba 200-300 jednostek krwi" - mói szef RCKiK.


Żołnierze z 18. BPR i 1. PBOT włączyli się w akcję oddawania krwi, fot. Sylwia Krassowska

por. Krzysztof Ługowski i por. Łukasz Wilczewski

oficerowie prasowi 18. Białostockiego Pułku Rozpoznawczego i Podlaskiej Brygady Obrony Terytorialnej
2.06.2020

"Tu nie jest potrzebny rozkaz, żołnierze wiedzą, że krew jest potrzebna. Jesteśmy zawsze na posterunku, zawsze gotowi odpowiadać na apele RCKiK, będziemy robić to nadal" - mówi oficer prasowy PBOT.

Beata Pietruszka, fot. Joanna Szubzda

Beata Pietruszka

podlaski kurator oświaty
2.06.2020

"Nie będzie tego tradycyjnego zakończenia roku szkolnego, ponieważ chodzi o to, żeby nie spotykały się duże grupy uczniów" - mówi kurator oświaty.

Tomasz Krupa, fot. Monika Kalicka

nadkom. Tomasz Krupa

rzecznik podlaskiej policji
1.06.2020

"Policjanci muszą bardzo dobrze przygotować się do lekcji prowadzonych w szkołach, bo dzieci są bardzo wymagające" - mówi Tomasz Krupa.


Marek Zagórski, fot. Joanna Szubzda

Marek Zagórski

minister cyfryzacji
1.06.2020

"Jeżeli widzimy jakiekolwiek zagrożenie, to po pierwsze można je zgłosić do administratora danego portalu, a jak już nie wiemy jak sobie poradzić, to zawsze można zgłosić się na policję, ale najprościej wyszukać NASK i tam zgłaszać te incydenty" - mówi minister cyfryzacji.

Jagiellonia Białystok - Lechia Gdańsk, 15.12.2019, fot. Joanna 
Szubzda

Rafał Grzyb

asystent trenera Jagiellonii Białystok
29.05.2020

- Dla nas najważniejsze będą najbliższe cztery mecze, które pokażą, o co będziemy walczyć. Oczywiście liczę, że będziemy grać w górnej ósemce - mówi Rafał Grzyb.

Jolanta Tulkis, fot. Monika Kalicka, (archiwum)

Jolanta Tulkis

rzeczniczka Powiatowego Urzędu Pracy w Białymstoku
28.05.2020

- Nie spodziewaliśmy się, że zainteresowanie mikropożyczkami będzie aż tak wielkie, w związku z czym musieliśmy przeorganizować pracę urzędu. (...) Do opracowania mamy jeszcze około 7 tys. wniosków.


Zenon Białobrzeski, fot. Joanna Szubzda

Zenon Białobrzeski

były wójt gminy Zbójna, radny powiatu łomżyńskiego
27.05.2020

Obchodzimy Dzień Samorządu Terytorialnego. - Uważam swoje działania jako samorządowca za sukces, więc daję radę innym: proszę widzieć drugiego człowieka, wtedy będzie dobrze.

Łukasz Prokorym, fot. Joanna Szubzda

Łukasz Prokorym

przewodniczący rady miejskiej w Białymstoku
26.05.2020

Rada Miasta uchwaliła zmiany przy wykupie mieszkań komunalnych w Białymstoku. "W naszej ocenie w dzisiejszych czasach pewnych kłopotów finansowych, z którymi się na pewno będzie miasto borykało, zasób mieszkaniowy powinien być w jak największym władaniu miasta Białegostoku".

nadkom. Tomasz Krupa, fot. Monika Kalicka

nadkom. Tomasz Krupa

rzecznik podlaskiej policji
25.05.2020

Coraz częściej łupem złodziei padają rowery. - Niestety. Głównie dlatego, że coraz więcej jest rowerów, które są z dość wysokiego segmentu cenowego, a ich właściciele nie do końca pamiętają, że warto zabezpieczać pojazd, zostawiając go nawet na krótką chwilę.


foto: Monika Kalicka

Andrzej Wasilewski

dyrektor Szkoły Podstawowej nr 51 w Białymstoku
25.05.2020

Dzieci wracają do szkół, nie będą to jednak normalne lekcje. "Grupy są mieszane wiekowo. Ideą są tutaj zajęcia opiekuńczo-wychowawcze, bo chyba głównym założeniem odmrożenia szkoły jest chęć uwolnienia rodziców tak, żeby mogli pójść do pracy".

Ewa Iżykowska-Lipińska, fot. Joanna Szubzda

prof. Ewa Iżykowska-Lipińska

dyrektor OiFP
24.05.2020

"Od ostatniego tygodnia maja planowaliśmy występy na świeżym powietrzu, ponieważ mamy piękny amfiteatr, przepiękne przestrzenie parku, który jest bardzo często odwiedzany przez mieszkańców Białegostoku. Tak mi się zamarzyło, żeby tutaj ustawić estradę i po prostu zrobić koncerty - czekamy na zielone światło" - mówi dyrektor OiFP.

płk Sławomir Kocanowski, fot. por. Łukasz Wilczewski

płk Sławomir Kocanowski

dowódca 1 Podlaskiej Brygady Obrony Terytorialnej
22.05.2020

"Od 1 czerwca rozpoczynamy rozruchowe ćwiczenia, nieobowiązkowe, nasi żołnierze oprócz tego, że chcą pomagać, to też chcą się szkolić, bo taki głód szkolenia już czujemy wszyscy" - mówi dowódca 1. PBOT.


Waldemar Wilczewski, fot. Dorota Sokołowska

Waldemar Wilczewski

dyrektor Muzeum Podlaskiego w Białymstoku
21.05.2020

Promocja Białegostoku i regionu poprzez Branickich oraz historię I Rzeczpospolitej, większe wykorzystanie zgromadzonych archiwaliów, otwarcie muzealnych ogrodów dla zwiedzających i wykorzystanie potencjału pracujących w Muzeum Podlaskim pracowników - to plany nowego dyrektora Muzeum Podlaskiego w Białymstoku Waldemara Wilczewskiego.

Joanna Reszeć, fot. Renata Reda

Joanna Reszeć

kierownik Akademickiego Ośrodka Diagnostyki Patomorfologicznej i Genetyczno-Molekularnej w Białymstoku
21.05.2020

"Testy antygenowe koreańskie są testami, które są rzeczywiście ciekawe, bo możemy sobie zrobić ten test sami, jest to test szybki, łatwy i przyjemny do zrobienia, ale są to testy mało swoiste, mało czułe" - mówi Joanna Reszeć.

fot. Monika Kalicka

Beata Wołosik

rzecznik Sądu Rejonowego w Białymstoku
20.05.2020

"Nasze zaległości są znacząco większe niż przed wprowadzeniem stanu epidemii. Do 16 maja sądziliśmy tylko sprawy pilne" - mówi sędzia Wołosik.


Marta Rogalewska, fot. Piotr Rogalewski

Marta Rogalewska

specjalistka od marketingu cyfrowego i komunikacji
19.05.2020

"Te kompetencje, które teraz zdobywamy każdego dnia, one się nie ulotnią, one w nas zostaną" - mówi Marta Rogalewska.

Abp Tadeusz Wojda, fot. Joanna Szubzda

abp Tadeusz Wojda

metropolita białostocki
18.05.2020

"Największy dar, jaki nam zostawił - suwerenności, niepodległości, wolności, poczucia odpowiedzialności za naszą ojczyznę" - mówi o św. Janie Pawle II abp Tadeusz Wojda.

Tomasz Krupa, fot. Monika Kalicka

nadkom. Tomasz Krupa

rzecznik podlaskiej policji
18.05.2020

"Nie zauważamy absolutnie żadnych negatywnych zachowań związanych z nadmiernym łamaniem obowiązujących obostrzeń w związku z epidemią koronawirusa" - podkreśla nadkom. Tomasz Krupa.


mat. prasowe

Tomasz Karolak

aktor, wokalista
17.05.2020

"Doceniam ten moment zatrzymania, wcześniej nie zauważałem takiej refleksji nad sobą, światem duchowym, bo nie było na to czasu" - mówi Tomasz Karolak.

Andrzej Lechowski, fot. Marcin Gliński

Andrzej Lechowski

historyk, były dyrektor Muzeum Podlaskiego
17.05.2020

Po trzydziestu latach pracy na stanowisku dyrektora - z funkcją i Muzeum Podlaskim żegna się Andrzej Lechowski, historyk, autor wielu książek o historii miasta, gawęd i pomysłów muzealnych.

Dariusz Piontkowski, screen z wideorozmowy

Dariusz Piontkowski

minister edukacji
15.05.2020

"Ten, kto będzie chciał, będzie się w ten sposób czuł bezpiecznie, będzie mógł to zrobić, ale obowiązku zasłaniania nosa i ust w trakcie samego egzaminu nie będzie" - mówi minister edukacji.


Joanna Zajkowska, fot. Monika Kalicka (archiwum)

prof. Joanna Zajkowska

lekarz chorób zakaźnych z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku
15.05.2020

- Ograniczyłabym maseczki do sytuacji, w których jesteśmy w dużej bliskości, w miejscach, gdzie transmisja jest najbardziej prawdopodobna - może jeszcze w sklepach, w środkach transportu. Złagodziłabym nakaz noszenia maseczek na otwartym powietrzu, gdzie spacerujemy pojedynczo.

foto: Monika Kalicka

Eugeniusz Iwaniuk

trener BAS-u Białystok
15.05.2020

Jeszcze kilkanaście dni temu, wydawało się, że seniorska drużyna BAS-u Białystok zamiast przejść do I ligi siatkarzy, przejdzie do historii. Po deklaracji prezydenta Białegostoku Tadeusza Truskolaskiego, że pieniędzy na zawodowy sport miasto nie da, zespół popadł w kryzys.

prof. Piotr Radziwnon, źródło: Skype/screen

prof. Piotr Radziwon

dyrektor Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Białymstoku
14.05.2020

- Wirus atakuje raczej komórki układu oddechowego i z tego powodu nie stwierdzono do dziś przeniesienia Covid-19 przez przetoczenie składnika krwi czy przeszczepienie organów. [...] Uważamy, że krew takich osób jest w pełni bezpieczna.


Tomasz Krupa, fot. Monika Kalicka

nadkom. Tomasz Krupa

rzecznik podlaskich policjantów
13.05.2020

"Musimy bardzo uważać, na jakie strony wchodzimy, gdzie wpisujemy swoje loginy i hasła, chociażby do kont na portalach społecznościowych" - ostrzega nadkom. Tomasz Krupa.

Danuta Perło, źródło: Skype/screen

dr hab. Dorota Perło

dyrektor biura zarządu Stowarzyszenia BOF
13.05.2020

Tzw. bony antywirusowe mają pomóc firmom z Białostockiego Obszaru Funkcjonalnego w dostosowaniu się do warunków epidemii. Granty mogą być przeznaczone na zakup środków ochrony, przebudowę miejsc pracy czy kupno sprzętu do pracy zdalnej.

prof. Andrzej Górniak, fot. Joanna Szubzda

prof. Andrzej Górniak

hydrobiolog z Instytutu Biologii Uniwersytetu w Białymstoku
12.05.2020

"Mamy bardzo częste i intensywne fale ciepła oraz wzrost intensywnych zjawisk, które niestety powodują zniszczenia w gospodarstwach i gospodarce, czyli intensywne opady deszczu, porywy wiatru" - mówi prof. Górniak.


Waldemar Kraska, fot. Tomasz Kubaszewski

Waldemar Kraska

wiceminister zdrowia
12.05.2020

- Jak widzę na ulicach gromadki szczególnie młodych ludzi, którzy ze sobą rozmawiają, nie mają założonych maseczek, to jest to dla mnie zła wiadomość, bo to pokazuje, że chyba myślimy, że jesteśmy już po epidemii i że zagrożenie minęło, a niestety wcale tak nie jest.

Artur Kosicki, (Skype), archiwum

Artur Kosicki

marszałek województwa podlaskiego
11.05.2020

Do firm trafiło 14 proc. środków z Podlaskiego Pakietu Gospodarczego. - Zrobimy wszystko i dołożę wszelkich starań, żeby żadna złotówka nie została na naszym koncie. Chcemy, żeby te pieniądze pracowały na siebie u naszych przedsiębiorców - zapewnia marszałek Kosicki.

Tomasz Krupa, fot. Monika Kalicka

nadkom. Tomasz Krupa

rzecznik prasowy podlaskiej policji
11.05.2020

- Sucha nawierzchnia, piękne słońce, dobra przejrzystość powietrza to są takie warunki, które sprzyjają naciskaniu na pedał gazu - podkreśla nadkom. Tomasz Krupa.




źródło: www.radio.bialystok.pl​


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok