Radio Białystok | Gość | Jadwiga Rogoża - z Ośrodka Studiów Wschodnich

Jadwiga Rogoża

z Ośrodka Studiów Wschodnich

24.11.2022, 08:00, akt. 09:40

"Ukraina jest na progu katastrofy humanitarnej. Ostrzały rakietowe (...) mają na celu postawienie Ukrainy pod ścianą; zamrożenie, zagłodzenie i zmuszenie jej do jakichś ustępstw" - mówiła na antenie Polskiego Radia Białystok Jadwiga Rogoża.

Jadwiga Rogoża, archiwum prywatne
Jadwiga Rogoża, archiwum prywatne


0:00
0:00
Z Jadwigą Rogożą rozmawia Renata Reda | Pobierz plik.


Problemy z odsłuchem?

Częstym problemem przy wyświetlaniu playera jest używanie Adblocka.
Dłuższe dźwięki na niektórych wersjach przeglądarki Chrome są ucinane.

Od wielu dni rosyjskie wojska przeprowadzają zmasowane ataki rakietowe na obiekty ukraińskiej infrastruktury krytycznej.

Wszystkie ukraińskie elektrownie zostały w mniejszym lub większym stopniu uszkodzone przez działania wojenne. Ukraina stoi na progu kryzysu humanitarnego. O tym z Jadwigą Rogożą z Ośrodka Studiów Wschodnich rozmawia Renata Reda.


Renata Reda: Czy Ukrainie grozi katastrofa humanitarna?


Jadwiga Rogoża: Tak, to już możemy mówić w tych kategoriach o Ukrainie. Ukraina jest na progu katastrofy humanitarnej, zima się dopiero zaczyna, mamy jeszcze listopad. I to, co widzimy – ostrzały rakietowe, które systematycznie, bezlitośnie niszczą infrastrukturę energetyczną, ale także budynki mieszkalne, nie tylko to się ogranicza do infrastruktury – mają na celu właśnie postawienie Ukrainy pod ścianą, zamrożenie, zagłodzenie Ukrainy i zmuszenie jej do jakichś ustępstw. Więc ta katastrofa humanitarna już jest.

Po wczorajszych atakach, kiedy Rosja wystrzeliła ok. 70 pocisków samosterujących rakiet, które bardzo precyzyjnie uderzają właśnie w infrastrukturę: elektrownie, stacje transformatorowe, też w obiekty przesyłu Ukraina właśnie pogrążyła się w ciemności i to takiej dosłownej. Do dzisiaj 80 procent Kijowa jest bez prądu, dostawy wody są zakłócane, stanęły pociągi. Po prostu Ukraina wczoraj stanęła i od początku października, od kiedy te ataki są systematyczne i nasilone to był największy atak, który już zaalarmował właściwie cały świat – mówią o tym struktury międzynarodowe, zostało zwołane posiedzenie Rady Bezpieczeństwa ONZ, którego domagał się prezydent Zelenski, WHO alarmuje – świat rzeczywiście widzi takie bezpośrednie następstwa tej wojny.

Tak jak powiedziałam, zima dopiero się zaczyna. Ukraina oczywiście próbuje sobie radzić, bo druga strona tego wszystkiego jest taka, że to nie jest już pierwszy taki atak, to nie jest pierwsza trudność. Wojna się zaczęła w lutym, więc ten kawałek zimy też upłynął dla bardzo wielu mieszkańców w skrajnie trudnych warunkach - dla tych, którzy musieli uciekać jeszcze zimą i wczesną wiosną ze wschodu Ukrainy. I efekt tego był dokładnie odwrotny od oczekiwań Putina – czyli ukraińskie społeczeństwo absolutnie zwróciło się przeciwko Rosji, nawet ci wszyscy mieszkańcy wschodu, którzy kiedyś byli bardziej przychylni – bo posługiwali się na co dzień rosyjskim, bo jakoś tam się czuli częścią rosyjskiej kultury. To ucięło raz na zawsze te więzi, to poczucie sympatii, przynależności do Rosji.

I tak samo teraz. Każdy kolejny, brutalny atak – bo też każdy atak przynosi bardzo konkretne ofiary w ludziach, wczoraj np. uderzono w szpital położniczy i zginął dwudniowy niemowlak, giną cały czas ludzie w budynkach mieszkalnych, w które trafiają rakiety – każde takie działanie nie zmusza Ukrainy do kapitulacji, ani władz, ani społeczeństwa. Mimo tych trudów, mimo naprawdę nieznośnych warunków i zagrożenia życia to społeczeństwo jeśli cokolwiek czuje do Rosji, to jest to nienawiść, a nie lęk, nie zdolność do kapitulacji.


A jak Ukraina może przetrwać? Czy budowanie schronów zimowych może w tym pomóc?


Ukraina ma te schrony już od jakiegoś czasu, ponieważ zagrożenie atakiem rakietowym wymusiło wytworzenie tych schronów.


Ale teraz przygotowywane są na okoliczność zimy, żeby można było bez energii, bez ogrzewania przetrwać?


Dokładnie. Teraz w całej Ukrainie otworzono sieć takich punktów grzewczych, oni to nazwali „punkty niezłomności”, gdzie można się ogrzać, podładować komórkę, po prostu przebywać jakiś czas w tym miejscu. I to jest taki wymuszony środek awaryjny, który ma troszkę ulżyć mieszkańcom, ale Ukraina oczywiście ciągle czeka na pomoc, apeluje o pomoc. Ukraina też łagodzi wewnętrze regulacje sprowadzania, importu generatorów prądu, ale też oczekuje właśnie, że ta pomoc humanitarna, która teraz będzie napływać będzie miała także charakter energetyczny.


A czy może liczyć na dostawy energii, surowców, paliw?


Myślę, że Ukraina na to liczy, ale to nie jest taka szybka decyzja…


Bo nie jest podpięta pod system europejski?


Ukraina jest podpięta pod system europejski. Ukraina już w czasie wojny, na wiosnę dokonała testu i przyłączyła się do tego europejskiego systemu ENTSO-E i teoretycznie jest w tym systemie, a wręcz powiedziałabym, że pierwotnie miała być eksporterem energii do Unii Europejskiej. To dlatego, że Ukraina ma gigantyczne moce produkcyjne, natomiast w tym momencie wszystkie te moce produkcyjne stoją. Wszystkie elektrownie atomowe wczoraj zostały wyłączone – ich na Ukrainie jest kilka.


To jak świat może im pomóc?


To jest pytanie do świata, bo Ukraina potrzebuje pieniędzy, energii, ciepłych rzeczy. Już wczoraj padły kolejne deklaracje przyznania pakietów pomocowych, ale też Ukraina bardzo mocno domaga się – i to jest rzecz pierwszej potrzeby, nawet przed generatorami prądu – obrona przeciwpowietrzna, przeciwrakietowa. Ukraina o tym mówi od bardzo dawna, wczoraj to powtórzyła bardzo mocno. To jest coś, co mogłoby ją ochronić przede wszystkim przed destrukcją tych obiektów.

Też widzimy, że Zachód, który był pierwotnie bardzo niechętny do udzielania pomocy wojskowej w takim wymiarze ofensywnym, że każdy kolejny brutalny atak na Ukrainę powodujący ogromne ofiary czy takie skutki, jak teraz – jednak Zachód skłania się do przekazywania znacznie większej pomocy, niż pierwotnie zakładano. Więc ja mogę teraz tylko mieć nadzieję, że teraz Zachód zdecyduje się na kolejny krok wykraczający poza dotychczasową pomoc.


Czy Polska powinna szykować się na jeszcze większą falę migracji, niż mieliśmy w marcu?


Myślę, że tak, bo nawet władze ukraińskie nawołują do opuszczania miast. Myślę, że teraz będzie to mówione o wiele bardziej wprost, wcześniej w taki sposób zawoalowany ale tak – po prostu te ukraińskie miasta nie są w stanie utrzymać, ogrzać i wyżywić takiej liczby ludności, która tam zostaje, więc myślę, że zobaczymy to niedługo.

Na razie tego jeszcze nie widać, na razie liczba przekroczeń granicy to ok. 20 tys. dziennie, ale myślę, że bardzo szybko zobaczymy tę falę.


A czy po Ukrainie także Mołdawia jest zagrożona katastrofą humanitarną? Bo jest silnie powiązana energetycznie z Ukrainą.


W przypadku Mołdawii trudno mówić o katastrofie humanitarnej, ale już została uderzona, jeśli chodzi o system energetyczny i też będzie apelować o pomoc do Europy. Widzimy, że ta wojna rozlewa się już na sąsiednie kraje, bo też kwestia Przewodowa nam pokazała, że nawet nasze terytorium może być dotknięte. Ale w ogóle na wiele sposobów – klęska głodu, która zagląda w oczy państwom afrykańskim, fala uchodźców, która już jest w Europie… To wszystko są rzeczy, które się dokonały, a teraz wraz z brutalnością tych działań rosyjskich ta fala będzie coraz większa i też potrzeby ukraińskie finansowe, infrastrukturalne są coraz większe.

Ukraina jest w stanie ruiny, dlatego od nas to też wymaga gigantycznych nakładów, ale też obmyślania polityki i przekraczania naszych własnych granic, jeśli chodzi o gotowość przekazywania Ukrainie broni.

| red: bs


Przeczytaj, zanim skomentujesz



ZNAJDŹ NAS





REKLAMA
NIETEATR - BELFER

REKLAMA
OiFP IX SYMFONIA BEETHOVENA

Podlaskie Centrum Produktu Lokalnego
Eugeniusz Formejster, fot. Joanna Szubzda

Eugeniusz Formejster [wideo]

wiceprzewodniczący Zarządu Regionu Podlaskiego NSZZ "Solidarność"
5.06.2023

- Nas interesują rozwiązania systemowe. Wtedy nieważne, kto będzie rządził, kto będzie przewodniczącym związku zawodowego - wzrost płac pracowników będzie regulować ustawa - mówi wiceprzewodniczący.

prof. Leszek Borysiewicz, fot. Joanna Szubzda

prof. Leszek Borysiewicz [wideo]

immunolog, były rektor Uniwersytetu Cambridge
2.06.2023

Dziewczynki i chłopcy w wieku 12 i 13 lat mogą już za darmo szczepić się przeciw HPV. Rodzice i opiekunowie mogą je zapisywać poprzez Internetowe Konto Pacjenta, bezpośrednio w placówce POZ lub za pośrednictwem infolinii.

fot. Marcin Gliński

Mateusz Adaszczyk

prezes Stowarzyszenia Absolwentów Politechniki Białostockiej
2.06.2023

- Przez cztery lata z powodu pandemii Juwenalia w Białymstoku nie były organizowane. Dziś to nowe otwarcie, nowa siła. Mieliśmy w sprzedaży 7 tysięcy karnetów - wszystkie się wyprzedały, więc zainteresowanie jest spore - mówił w Polskim Radiu Białystok prezes Stowarzyszenia Absolwentów Politechniki Białostockiej Mateusz Adaszczyk.


Mateusz Feszler, fot. Sylwia Krassowska

Mateusz Feszler [wideo]

przewodniczący Młodzieżowego Sejmiku Województwa Podlaskiego
1.06.2023

"Działamy po to, aby głos młodych ludzi z całego naszego województwa był dobrze słyszany" - mówi Mateusz Feszler.

Ewelina Grygatowicz-Szumowska, fot. Marcin Mazewski

Ewelina Grygatowicz-Szumowska [wideo]

przewodnicząca Porozumienia Polskich Przedsiębiorców Zjednoczony Wschód
31.05.2023

W związku z zamknięciem przejść granicznych w naszym regionie część przedsiębiorców tam działających planuje się przebranżowić. - Na przykład osoby, które zajmowały się handlem, myślą o handlu internetowym - mówi Ewelina Grygatowicz-Szumowska.

Kamil Kłysiński, mat. prywatne

Kamil Kłysiński [wideo]

z Ośrodka Studiów Wschodnich
30.05.2023

"Jest takie ryzyko, że presja migracyjna wzrośnie w najbliższym czasie. Jest absolutnie wrogi stosunek władz białoruskich do Polski" - mówił w Polskim Radiu Białystok Kamil Kłysiński z Ośrodka Studiów Wschodnich.


Wojciech Pertkiewicz, fot. Monika Kalicka

Wojciech Pertkiewicz

prezes Jagiellonii Białystok
29.05.2023

Przed Jagiellonią budowa drużyny na kolejny sezon. Finansowo w klubie się nie przelewa, dlatego wiele będzie zależeć od rozmów z radą nadzorczą - mówi prezes Wojciech Pertkiewicz.

Maciej Rant, fot. Sylwia Krassowska

Maciej Rant

organizator Błotnej Ligi Mistrzów w piłce nożnej
28.05.2023

W dniach 24 i 25 czerwca w Korycinie odbędzie się 7. edycja Swampions Soccer League, czyli Błotnej Ligi Mistrzów. To jedna z najbardziej oryginalnych imprez sportowych w naszym regionie.

Kaciaryna Dzierman, fot. Sylwia Krassowska

Kaciaryna Dzierman [wideo]

Białoruska Diaspora Białegostoku
26.05.2023

"Chcemy pokazać ludziom, że to, co się dzieje na Białorusi, to się nie skończyło. Nie możemy mówić o tym w czasie przeszłym. Nadal trwa terror, trwają represje" - mówi Kaciaryna Dzierman.


Marcin Ratajczak, fot. PRB

Marcin Ratajczak

współtwórca i właściciel firmy INURU
26.05.2023

Nowoczesna, innowacyjna firma to marzenie wielu osób. Jaką drogę trzeba pokonać, by ją stworzyć? Jakie trzeba mieć umiejętności i ile wyrzeczeń to kosztuje?

Dominika Dębska, Joanna Sikora i Aleksandra Sadokierska, fot. Barbara Sokolińska

Dominika Dębska, Joanna Sikora i Aleksandra Sadokierska

reportażystki Polskiego Radia Białystok
26.05.2023

- Polska szkoła reportażu jest zupełnie inna. (...) To jest dla nas zderzenie i możliwość konfrontacji tego, jak my postrzegamy sztukę reportażu radiowego i otworzenia się na inne formy - mówi o udziale w International Feature Conference AudioDocs w Reykjavíku na Islandii Joanna Sikora.

Grzegorz Kuczyński, fot. Joanna Szubzda

Grzegorz Kuczyński

prezes Fundacji "Białystok Biega"
25.05.2023

- Bardzo duża część zawodników to osoby, które startują raz w roku, właśnie w charytatywnej sztafecie Plum Ekiden. Nowością w tej edycji jest klasyfikacja rodzinna. Są jeszcze miejsca, można się zapisywać.


dr inż. Andrzej Chmielewski, fot. Joanna Szubzda

dr inż. Andrzej Chmielewski [wideo]

prodziekan do spraw studenckich i kształcenia Wydziału Informatyki Politechniki Białostockiej
25.05.2023

- Bezpieczeństwo dużych firm, ale i całego kraju zależy od tego, jak zachowujemy się my jako jednostki, bo przejęcie kontroli nad małym urządzeniem może być początkiem dalszych cyberataków.

Karol Zimnoch, fot. Marcin Gliński

Karol Zimnoch [wideo]

doradca kredytowy
24.05.2023

"Teraz, kiedy wchodzi ten program "Bezpieczny kredyt 2 procent", to się okazuje, że te kredyty będą o wiele tańsze, więc więcej osób będzie stać po prostu na zakup mieszkania" - mówił w Polskim Radiu Białystok doradca kredytowy Karol Zimnoch.

gen. Andrzej Jakubaszek, fot. Sylwia Krassowska

gen. Andrzej Jakubaszek [wideo]

komendant Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej
23.05.2023

Prawie 10 tysięcy prób nielegalnego przekroczenia granicy z Białorusi do Polski odnotowała od początku roku Straż Graniczna. Pomimo wybudowanej zapory na granicy, Białorusini nadal podsycają kryzys migracyjny.


dr Agnieszka Muzyk, fot. Adam Dąbrowski

dr Agnieszka Muzyk [wideo]

dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Łomży
23.05.2023

"Zawsze powtarzam, by czytać polecenia bardzo spokojnie, ze zrozumieniem i do końca. To jest najważniejsze zalecenie" - radzi dr Agnieszka Muzyk.

Źródło: archiwum prywatne Brygidy Dzidek

dr Brygida Dzidek

założycielka i prezeska Haptology
23.05.2023

Wirtualny świat pochłania nas coraz bardziej. Coraz więcej mówimy między innymi o sztucznej inteligencji i immersji. Czy niesie to za sobą zagrożenia?

Marek Konkolewski, fot. archiwum prywatne

Marek Konkolewski [wideo]

były policjant z Komendy Głównej Policji, ekspert bezpieczeństwa ruchu drogowego
22.05.2023

"Nie wróci wolna amerykanka, anarchia na polskie drogi. To, że wrócimy do starego, sprawdzonego systemu naliczania punktów karnych, nie spowoduje wzrostu liczby wypadków" - mówi Marek Konkolewski.


Mirosław Oliferuk, fot. Paweł Wądołowski

Mirosław Oliferuk [wideo]

dyrektor Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Łomży
19.05.2023

"Będzie to rozwiązanie zdecydowanie bardziej bezpieczne niż to, co jest w tej chwili" - tak o zakazie wyprzedzania samochodów ciężarowych przez inne ciężarówki na drogach ekspresowych i autostradach mówi dyrektor łomżyńskiego WORD-u Mirosław Oliferuk.

dr Maciej Białous, fot. Joanna Szubzda

dr Maciej Białous [wideo]

socjolog z Uniwersytetu w Białymstoku
18.05.2023

Waloryzacja świadczenia 500 plus do 800 plus może zapewnić PiS-owi utrzymanie swojego elektoratu - uważa socjolog dr Maciej Białous.

prof. Henryk Wnorowski, fot. Sylwia Krassowska

prof. Henryk Wnorowski [wideo]

z Rady Polityki Pieniężnej
17.05.2023

"Jesteśmy wielkim krajem, wielką gospodarką i nasz budżet jest coraz większy" - mówił w Polskim Radiu Białystok prof. Henryk Wnorowski.


Siarhiej Vieramiejenka, fot. Joanna Szubzda

Siarhiej Vieramiejenka [wideo]

z białostockich struktur Białoruskiej Chrześcijańskiej Demokracji
16.05.2023

Spotkanie Wołodymyra Zełenskiego i Swiatłany Cichanouskiej to bardzo ważny sygnał. To też motywacja dla całej białoruskiej opozycji, m.in. w obliczu doniesień o chorobie Aleksandra Łukaszenki - uważa Siarhiej Vieramiejenka.

prof. Adam Bartnicki, fot. Joanna Szubzda

prof. Adam Bartnicki [wideo]

ekspert ds. bezpieczeństwa z Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku
15.05.2023

Takie sytuacje jak przelot rosyjskiej rakiety, czy balonu z Białorusi mogą się wciąż zdarzać - mówił ekspert ds. bezpieczeństwa z Uniwersytetu w Białymstoku prof. Adam Bartnicki.

Mikołaj Pawlak, źródło: brpd.gov.pl

Mikołaj Pawlak [wideo]

Rzecznik Praw Dziecka
12.05.2023

"Sprawy dzieci wymagają natychmiastowej reakcji" - mówi Mikołaj Pawlak.


Jacek Bogucki, fot. Joanna Szubzda

Jacek Bogucki [wideo]

senator PiS, były wiceminister rolnictwa
11.05.2023

- Rzadko mówi się o tym, że 80 proc. problemu, może nawet 90, to jest spadek cen zbóż na rynkach: światowym i europejskim. Natomiast w 10-20 proc. dołożył się do tego import z Ukrainy.

Bartosz Bezubik, fot. Barbara Sokolińska

Bartosz Bezubik [wideo]

prezes Zakładu Przemysłu Sklejek Biaform
10.05.2023

- Wydaje mi się, że podobnie jak w przypadku Bojar, tym bardziej na Dojlidach wniosek o utworzenie parku kulturowego nie zyska aprobaty stosownych instytucji - mówił na antenie Polskiego Radia Białystok Bartosz Bezubik.

fot. Marcin Gliński

Agnieszka Maliszewska [wideo]

dyrektor Polskiej Izby Mleka
9.05.2023

"Mlekovita, Mlekpol, Piątnica to są te firmy, które dzisiaj bez wątpienia są liderami nie tylko w naszym kraju, ale też świetnie sobie radzą w świecie" - mówiła w Polskim Radiu Białystok Agnieszka Maliszewska.


Paweł Łatuszka, fot. Joanna Szubzda

Paweł Łatuszka [wideo]

były ambasador Białorusi w Polsce, kierujący Narodowym Zarządem Antykryzysowym
8.05.2023

- Tortury, kalectwo, aresztowania, wyroki ponad 20 lat więzienia. A Unia Europejska absolutnie nie reaguje. Co się powinno jeszcze wydarzyć, żeby sytuacja na Białorusi była w centrum uwagi? - pyta Paweł Łatuszka.

Marzena Paczuska, fot. Sylwia Krassowska

Marzena Paczuska [wideo]

Członek Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji
5.05.2023

W drugim z rzędu badaniu słuchalności firmy Kantar Polska Radio Białystok utrzymuje drugie miejsce w stolicy Podlasia. Wyższą słuchalność od nas ma jedynie ogólnopolskie RMF FM.

Andrzej Chodkiewicz, fot. Barbara Sokolińska

Andrzej Chodkiewicz [wideo]

zastępca Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku ds. Ochrony przed Powodzią i Suszą
5.05.2023

- Myślę, że ta inwestycja będzie służyć społeczności lokalnej - mówi Andrzej Chodkiewicz o Wielkiej Pętli Mazurskiej, czyli drodze wodnej, która ma połączyć Śniardwy z innymi jeziorami.


Dariusz Piontkowski, fot. Joanna Szubzda

Dariusz Piontkowski [wideo]

wiceminister edukacji i nauki
4.05.2023

- Nie zawsze ocena w jednej szkole, jest porównywalna z oceną w drugiej szkole. Dlatego matura jest potrzebna - pozwala w sposób bardziej obiektywny spojrzeć na poziom wiedzy i umiejętności wszystkich uczniów - mówi wiceminister.

podinsp. Tomasz Krupa, fot. Sylwia Krassowska

podinsp. Tomasz Krupa

rzecznik podlaskiej policji
28.04.2023

Przed nami pięć dni długiego, świątecznego weekendu. O czym musimy pamiętać, żeby była to prawdziwie bezpieczna majówka?

Katarzyna Turosieńska, fot. Barbara Sokolińska

Katarzyna Turosieńska

prezes oddziału podlaskiego Polskiej Izby Turystyki
28.04.2023

"My jesteśmy spragnieni podróżowania. Zbyt długo byliśmy pozamykani, siedzieliśmy w domu, to było bardzo ograniczające. Dodatkowo w naszym województwie mieliśmy jeszcze wykluczony pas przy strefie przygranicznej. W tę majówkę możemy podróżować już całkowicie bez przeszkód" - mówiła w Polskim Radiu Białystok Katarzyna Turosieńska.


Cezary Kulesza, fot. Joanna Szubzda

Cezary Kulesza

Prezes PZPN
27.04.2023

Wygrana w sobotnim meczu z Wartą Poznań powinna zapewnić Jagiellonii bezpieczne miejsce w tabeli - mówi prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej, były szef Jagi, Cezary Kulesza, który odwiedził Białystok przy okazji konferencji organizowanej przez Podlaski Związek Piłki Nożnej.

Kamil Bortniczuk, źródło: gov.pl

Kamil Bortniczuk

minister sportu i turystyki
27.04.2023

"Jeżeli któryś z rosyjskich czy białoruskich sportowców podpisze deklarację, w ramach której będzie potępiał zbrodnie wojenne (...) to oczywiście tak, widzimy miejsce dla takiego sportowca w międzynarodowej społeczności sportowej".

Józef Mozolewski, fot. Joanna Szubzda

Józef Mozolewski [wideo]

przewodniczący podlaskiej "Solidarności"
26.04.2023

Na jaki wzrost minimalnego wynagrodzenia możemy liczyć od przyszłego roku? - Myślę, że ciągle jest aktualna propozycja 4 tys. zł - mówi Józef Mozolewski.




źródło: www.radio.bialystok.pl​


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok