Radio Białystok | Gość | dr Karolina Wierel - z Uniwersytetu w Białymstoku

dr Karolina Wierel

z Uniwersytetu w Białymstoku

14.02.2018, 08:23, akt. 10:52

- To od nas zależy, czy święto zakochanych będzie miało charakter komercyjny, czy też będzie osobiste i niekoniecznie związane z materialnością.

dr Karolina Wierel, fot. Joanna Szubzda
dr Karolina Wierel, fot. Joanna Szubzda

Z dr Karoliną Wierel rozmawia Jarosław Iwaniuk

Sklepowe półki uginają się pod ciężarem różnych towarów w kształcie serduszek, a handlowcy prześcigają się w pomysłach, jak nas zachęcić czy wręcz przymusić do zakupu „walentynki”.

Czy 14 lutego to bardziej święto zakochanych czy też zwycięstwo tych, którzy rozpatrują ten dzień w kategoriach dochodu? O tym z dr Karoliną Wierel z Międzywydziałowego Instytutu Kulturoznawstwa i Sztuki na Uniwersytecie w Białymstoku rozmawia Jarosław Iwaniuk.


Jarosław Iwaniuk: To święto jest obecnie świeckie, ale historią sięga do tradycji religijnych.

dr Karolina Wierel: Tak. I myślę, że jest to powód, dla którego tak łatwo zaakceptowaliśmy św. Walentego w naszej kulturze, chociaż niektórzy się buntują przeciwko temu. Ale trzeba sobie przypomnieć, że św. Walenty to święty Kościoła katolickiego, ewangelickiego, luterańskiego, także syryjskiego.

Legenda o św. Walentym jest bardzo romantyczna. W czasach, kiedy żył - na  przełomie II i III w. - cesarz wydał dekret zakazujący mężczyznom między 18. a 37. rokiem życia zawierania związków małżeńskich. Sądził on, że żołnierze, którzy nie mają rodzin, są lepszymi żołnierzami. Oczywiście nie wywołało to entuzjazmu wśród młodych i związki małżeńskie zawierali oni potajemnie.

Św. Walenty udzielał im ślubów. Został za to skazany na śmierć. Kiedy był w więzieniu, zakochał się w córce strażnika. Dziewczyna była niewidoma i podobno pod wpływem miłości i cudownych cech św. Walentego odzyskała wzrok. Nie uchroniło to jednak świętego przed śmiercią. Dzień przed egzekucją, właśnie 14 lutego, napisał podobno list do swojej ukochanej, który podpisał "Twój Walenty".


Czy jako społeczeństwo zaakceptowaliśmy to święto, czy jest ono nam w pewien sposób narzucone przez marketing?


Marketing bardzo silnie działa, aby sprawić, by było to święto jak najbardziej opłacalne pod względem sprzedaży - pojawiają się różne maskotki, batoniki, czekoladki. Ale myślę, że powinniśmy pamiętać o tradycji piania listów, która mogłaby być alternatywą, taką strategią oporu przeciwko komercjalizacji. Mogłoby to być piękną tradycją, jeśli sięgnęlibyśmy do źródeł.

Wspomnę, że oprócz tego, że święto zakochanych ma podłoże chrześcijańskie, antropolodzy kultury odnajdują także jego źródła w tradycji antycznej. Był to też czas, kiedy obchodzono święto oczyszczenia i płodności - luperkalia. Mówi się, że to było w tym samym czasie.


Może na południu to rzeczywiście jest dobry czas na święto zakochanych. Ale u nas zimą?


Może nie odczuwamy jeszcze miłości w powietrzu, ale już ptaki tak - popatrzmy na gołębie, które już łączą się w pary. Nie tylko na południu, ale i w krajach anglosaskich zaobserwowano, że w tym czasie ptaki łączą się w pary. Tradycja anglosaska mówi właśnie, że to ptaki są m.in. takim pierwszym zwiastunem wiosny i miłości.


Ale czy takie  "urzędowe" święto zakochanych nie pozbawia nas spontaniczności? Jest tu jednak trochę wyrachowania. Jeżeli jesteśmy zakochani w kimś, to na pewno obdarujemy go prezentem.


Gorzej, jeżeli nie otrzymamy prezentu. Podejrzewam, że wtedy będzie nam bardzo smutno i możemy czuć się zawiedzeni. Ale myślę, że jeżeli napisalibyśmy list albo wysłali miłego e-maila lub smsa - niekoniecznie do męża czy narzeczonego - byłoby tym bardziej przyjemnie.


Z badań wynika, że im jesteśmy starsi, tym mniej obchodzimy dzień zakochanych. Jak to jest wśród studentów?


Dwa lata temu studenci kulturoznawstwa przeprowadzili badania. Starali się odpowiedzieć na pytanie, jaki stosunek do tego święta mają ludzie młodzi. Zbadali studentów nie tylko Uniwersytetu w Białymstoku, ale także innych uczelni. Wyszło, że 8 na 10 studentów obchodzi to święto w taki lub inny sposób - np. idąc do kina, przygotowując kolację bądź kupując maskotkę.

Ale rzeczywiście pokolenie urodzone po 1989 r. traktuje Walentynki już jako część tradycji polskiej. Może w naszym regionie nie jest to święty, który jest wspominany i czczony powszechnie, nie jest tak zakorzeniony w naszej świadomości. Ale w południowych rejonach Polski jak najbardziej. Jest to przecież patron Przemyśla.


Nie jest to jedyne święto, które przyjęło się w Polsce a ściągnięte zostało z Zachodu - jest Halloween. Dyskusję na temat Walentynek jedna z moich koleżanek zakończyła argumentem: "I bardzo dobrze, że są. Wolę je niż Halloween".


Jest to święto, które mówi o jednym z najważniejszych uczuć w naszym życiu, o jednym z najważniejszych doświadczeń. To od nas zależy, czy będzie miało charakter komercyjny, czy też będzie bardzo osobiste i niekoniecznie musi wiązać się z materialnością. Zawsze mamy wybór - mieć czy być.


| red: zmj




Studio Radia Bialystok

studio

+48 85 744 22 22
studio@radio.bialystok.pl

ZNAJDŹ NAS




Z dr Katarzyną Sztop-Rutkowską rozmawia Lech Pilarski

dr Katarzyna Sztop-Rutkowska

24.05.2018

Społeczniczka i socjolożka dr Katarzyna Sztop-Rutkowska będzie kandydować na prezydenta Białegostoku. Chce postawić m.in. na solidarność międzyludzką, współpracę i lokalną gospodarkę.

płk Sławomir Kocanowski, fot. Joanna Szubzda

płk Sławomir Kocanowski

dowódca 1 Podlaskiej Brygady Obrony Terytorialnej
23.05.2018

Zbliża się kolejna przysięga żołnierzy I Podlaskiej Brygady Obrony Terytorialnej. Ilu żołnierzy już liczy? Na jakim etapie jest jej organizacja.

Krzysztof Korotkich, fot. Monika Kalicka

dr Krzysztof Korotkich

z Instytutu Filologii Polskiej UwB
23.05.2018

Na tegoroczny Konkurs Literacki im. Anny Markowej napłynęły 43 prace - opowiadania i zestawy wierszy. Jury doceniło uczniów i studentów, którzy wykazali się szczególnym talentem artystycznym i świadomością literacką.


Kriss Sheridan w Polskim Radiu Białystok, fot. Monika Kalicka

Kriss Sheridan

piosenkarz, autor tekstów
22.05.2018

Kariera muzyczna Krissa Sheridana nabiera rozpędu - jego piosenka "I Don't Wanna Say Goodbye" już po 3 tygodniach od premiery uzyskała status Złotej Płyty.

Grażyna Dworakowska, fot. Joanna Szubzda

Grażyna Dworakowska

dyrektorka Białostockiego Ośrodka Kultury
22.05.2018

"Belfer" w wykonaniu Wojciecha Pszoniaka, koncert poświęcony Krzysztofowi Komedzie, występ Chóru Czarownic, spektakl plenerowy Teatr KTO - w Białymstoku rozpoczynają się Dni Sztuki Współczesnej.

Jarosław Zieliński, fot. Marcin Mazewski

Jarosław Zieliński

wiceministrem spraw wewnętrznych i administracji
22.05.2018

- Trzeba zrobić wszystko, żeby niebezpieczne, zakazane przedmioty nigdy nie znalazły się w przestrzeni stadionowej. Tego muszą dopilnować organizatorzy imprez sportowych, policja będzie ich wspierać - stwierdza wiceminister.


Agnieszka Nazaruk-Zdanuczyk, fot. Sylwia Krassowska

Agnieszka Nazaruk-Zdanuczyk

z Podlaskiego Oddziału Wojewódzkiego Stowarzyszenia Współpracy Polska-Wschód
21.05.2018

V Międzynarodowy Festiwal Piosenki Anny German to szansa dla młodych ludzi, zafascynowanych dobrą piosenką z wartościowym tekstem.

St. sierż. Justyna Bzymek, kom. Joanna Rzepniewska, mł. asp. Wojciech Kosikowski, fot. Sylwia Krassowska

10:10 z dzielnicowym

21.05.2018

Czym jest porwanie rodzicielskie i w jaki sposób różni się od zaginięcia?

Mirosław Dymek, fot. Sylwia Krassowska

Mirosław Dymek

były bramkarz Jagiellonii Białystok
21.05.2018

"Jeżeli ta współpraca będzie tak jak do tej pory dobrze wyglądała, Jagiellonia w kolejnych latach ma szansę na kolejne medale, a być może będzie to złoto" - mówi Mirosław Dymek.


Andrzej Ambrożej i Marek Gąsiorowski, fot. Agata Nieciecka

Andrzej Ambrożej

były piłkarz Jagiellonii Białystok
20.05.2018

W niedzielę (20.05) Jagiellonia Białystok zdobyła wicemistrzostwo Polski w piłce nożnej.

Dariusz Jurczak i Jerzy Kułakowski, fot. Joanna Szubzda

Dariusz Jurczak

drugi trener Jagiellonii Białystok
20.05.2018

Jak wygląda atmosfera w szatni Jagiellonii Białystok? - Widać u nich było wielką wolę walki - mówi drugi trener Jagiellonii Białystok.

Agnieszka Syczewska i Marek Gąsiorowski, fot. Joanna Szubzda

Agnieszka Syczewska

wiceprezes Jagiellonii Białystok
20.05.2018

"Mamy już pewne wicemistrzostwo. Gramy o więcej, gramy o marzenia" - mówi Agnieszka Syczewska.


Sławomir Kopczewski i Marek Gąsiorowski, fot. Joanna Szubzda

Sławomir Kopczewski

prezes Okręgowego Związku Piłki Nożnej
20.05.2018

W niedzielę (20.05) Jagiellonia Białystok zdobyła wicemistrzostwo Polski.

Sebastian Kochaniec, fot. Joanna Szubzda

dr Sebastian Kochaniec

kulturoznawca, krytyk sztuki
20.05.2018

W ciągu Nocy Muzeów odwiedza je 4 proc. wszystkich odwiedzających placówki kultury.

Krzysztof Ratajczak

szef redakcji sportowej Radia Poznań
18.05.2018

- Trener Lecha Poznań mówi, że wszyscy piłkarze są gotowi do boju z Legią Warszawa - przede wszystkim dla siebie, dla własnych kibiców, by w ich oczach odzyskać zaufanie. A że przy okazji pomogliby Jagiellonii? To inna sprawa - relacjonuje poznański dziennikarz.


Ireneusz Mamrot, fot. Joanna Żemojda

Ireneusz Mamrot

trener Jagiellonii Białystok
18.05.2018

- Gramy o marzenia - mówi szkoleniowiec białostockiej drużyny. Piłkarze Jagiellonii zagrają w niedzielę o pierwsze w historii klubu mistrzostwo Polski.

Paweł Janas

były trener reprezentacji
18.05.2018

- Kibicuję Jagiellonii z tego względu, że trenerem jest Polak. Trenerzy zagraniczni w polskiej lidze - trochę mnie to już irytuje - stwierdza były selekcjoner polskiej kadry.

Marta Guśniowska, fot. Joanna Szubzda

Martia Guśniowska

zawodowa baśniopisarka
18.05.2018

Współczesną wersję bajki o Czerwonym Kapturku napisała Marta Guśniowska - pisarka współpracująca z większością teatrów lalek w Polsce, a także w Czechach, Słowacji i na Węgrzech.




źródło: www.radio.bialystok.pl​

Polskie Radio Białystok Polskie Radio Białystok

      


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok