Radio Białystok | Gość | dr Tomasz Dubowski - z Wydziału Prawa UwB

dr Tomasz Dubowski

z Wydziału Prawa UwB

18.09.2017, 08:25, akt. 10:06

Determinacja po obu stronach jest na tyle wyraźna, że tutaj to wszystko, co się może zdarzyć, może okazać się pewnego rodzaju nowością w prawie unijnym - mówi prawnik.

Tomasz Dubowski, fot. Monika Kalicka
Tomasz Dubowski, fot. Monika Kalicka

Z dr. Tomaszem Dubowskim rozmawia Lech Pilarski

Komisja Europejska wysłała wniosek do unijnego Trybunału Sprawiedliwości o nałożenie kar finansowych na Polskę za złamanie zakazu wycinki w Puszczy Białowieskiej. Bruksela nie określiła wysokości kary, pozostawiła to do decyzji sędziów Trybunału. O tej sprawie z dr Tomaszem Dubowskim z Wydziału Prawa UwB rozmawia Lech Pilarski.


Lech Pilarski: To mocno nam "przysolą"?


dr Tomasz Dubowski: Nie wiem, nie tego nawet komisja, bo jak się okazuje - rzeczywiście nie podano żadnej proponowanej kwoty. 


Powiedziała, że chce kary, ale nie powiedziała w jakiej wysokości.


Rzeczywiście padło takie wyrażenie, że kara ma być adekwatna do czynu i ma spełniać pewną funkcję - nazwijmy to - przywołującą do porządku.


Czyli ma wyegzekwować postanowienie o wstrzymanie wycinki drzew w Puszczy Białowieskiej do czasu, kiedy wyrok ogłosi Europejski Trybunał Sprawiedliwości.


Mniej więcej tak to wygląda. Rzeczywiście Trybunał zażądał abyśmy, przynajmniej czasowo, wycinkę wstrzymali. Wydaje się to rozsądne podejście do sprawy, ponieważ puszcza jest dobrem, w którym może dojść do strat nieodwracalnych. Nie mniej ze strony Komisji pada zarzut, że my się do tego środka tymczasowego nie zastosowaliśmy i stąd cała ta procedura.


Czy były precedensy?


Nie znam takich precedensów. Decyzje Trybunału są wiążące, w związku z tym w systemie Unii Europejskiej, w państwach, które w UE uczestniczą wydaje się, że decyzje, wyroki powinny być przestrzegane. Słyszę zresztą bardzo często  - także z ust ekspertów wypowiadających się w różnych mediach - że również podobnych sytuacji, jeśli nie znają, to na pewno nie pamiętają. 


Czyli to jest precedens i precedensowa będzie kara.


No tak to wygląda, jesteśmy - nie wiem czy dobrze, czy źle -  ale pewnym pionierem w tej kwestii. Na pewno i z perspektywy polskiego rządu, i z perspektywy Unii Europejskiej sprawa jest ważna. Sam jestem ciekawy jakie będzie rozstrzygnięcie. Ma zapaść lada dzień. 

Komisja przestawiła swoje stanowisko, twierdzi że do tego, co zarządził Trybunał Polska się nie zastosowała, Polska twierdzi - tak przynajmniej słyszę z ust przedstawicieli rządu - że jednak trzymamy się sztywno tego, czego Trybunał od nas zażądał.

Nie podejmuję się dyskusji na temat lasu, jego ochrony i tym podobnych rzeczy, bo nie jest to pole moich zainteresowań, natomiast faktycznie wydaje się, że tutaj Trybunał będzie musiał te kwestie rozstrzygnąć. 


Ale zwykle  - jeśli Trybunał uznaje czyjąś winę - to jakie kary zasądza, bo my na razie nie rozmawiamy o przedmiocie sporu - w sensie czy wycinać czy nie w puszczy, mówimy o niewykonaniu tymczasowego postanowienia ETS.


Może warto rzeczywiście kilka słów na temat powiedzieć, żeby sytuację wyklarować. Otóż rzeczywiście toczy się postępowanie przeciwko Polsce, której zarzuca się, że wycinając drzewa w Puszczy Białowieskiej łamie unijne prawo i jest to postępowanie główne. Trybunał dla dobra puszczy zażądał, aby przez pewien czas wycinkę wstrzymać, tak żeby w tym przedmiocie, którego dotyczy spór nie powstały zbyt daleko idące straty, które być może okazałyby się nieodwracalne.

To jest pewien precedens i nie wiemy jak sytuacja się rozwinie, natomiast to postępowanie główne - one przed Trybunałem trwają kilkanaście miesięcy - ono jest też, powiedziałbym, kilkuetapowe. 

W pierwszej kolejności Trybunał będzie musiał odpowiedź na pytanie czy w ogóle Polska prawo złamała dokonując wycinki w puszczy. Jeśli okaże się, że prawa nie naruszyliśmy - w zasadzie można uznać, że sprawa jest zakończona. Jeśli ktokolwiek będzie chciał ją kontynuować, to będzie musiał przemyśleć zarzuty raz jeszcze i od początku tę procedurę wcielić w życie. 

Natomiast jeśli się okaże, że ta wycinka jest nielegalna, to znaczy narusza unijne normy - przede wszystkim chodzi o dyrektywy dotyczące obszaru Natura 2000, to przejdziemy do etapu, w którym zostaniemy zobowiązani na mocy traktatu do tego, żeby ten  wyrok wykonać - czyli de facto - jak rozumiem - z wycinki rzeczywiście się wycofać. 

To, czy to zrobimy będzie kontrolowała Komisja. I tu też - nie ma się co  na Komisję obrażać - to jest jej obowiązek, tak to wynika z traktatów - ona musi monitorować, pilnować, kontrolować czy państwa członkowskie przestrzegają unijnego prawa, w tym także wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Jeżeli się okaże, że my tego wyroku nie wykonujemy, to Komisja ponownie będzie mogła zwrócić się do Trybunału i tym razem, najprawdopodobniej, zaproponuje wysokość okresowej kary pieniężnej, bądź ryczałtu, biorąc pod uwagę różne czynniki, a Trybunał te kwestie rozważy.

Ta propozycja Komisji nie będzie wiążąca, natomiast  Trybunał będzie mógł się na niej oprzeć, jako na pewnej wskazówce, bo ta propozycja Komisji nie jest wzięta "znikąd". Komisja bierze pod uwagę pewne czynniki, m.in. jak długo trwało naruszenie, pewne stawki bazowe, tych czynników jest kilka, one sumują się w pewien sposób i na tej podstawie Komisja proponuje wysokość kary. Trybunał się do tego odnosi w sposób niezawisły i niezależny, natomiast spodziewać się można - te kary bywają wysokie.


To w przedmiocie głównym sporu, ale w tym pobocznym wątku - czyli Trybunał wydaje postanowienie, podsądny czy oskarżony - nie stosuje się do owego polecenia - i co wtedy?


Zobaczymy - bo tutaj podręcznika postępowania w takich sytuacjach nie ma. Na naszych oczach w pewnym sensie to prawo unijne się tworzy w praktyce. Sam jestem ciekawy jakie tu będzie rozstrzygnięcie. To, co zrobił wiceprezes Trybunału, to rzeczywiście mieści się w granicach prawa, bo mówi się w traktatach o tym, że środki tymczasowe mogą być wdrażane, natomiast tutaj trudno znaleźć jakieś wytyczne co do ewentualnych kar, wysokości tych kar i trybu szczegółowego postępowania. 


Czyli czekamy na to postanowienie ETS, czekamy na rozstrzygnięcie głównego przedmiotu sporu, bo sprawa jest interesująca.


To postanowienie w sprawie środka tymczasowego, tego czasowego zakazu wycinki zostanie podjęte najprawdopodobniej jeszcze w tym tygodniu, po tym kiedy Polska udzieli odpowiedzi na zarzut Komisji. Na wynik postępowania głównego przyjdzie nam pewnie poczekać kilka - kilkanaście miesięcy. 

Nie mniej sprawa jest bardzo interesująca, przede wszystkim z uwagi na fakt, jak obie strony do  tego sporu podchodzą, bo to że Komisja zarzuca różnym państwom różne rzeczy, to nie jest nic nowego. Nie tylko Polsce zarzuca się różne rzeczy i nie tylko Polska jest stroną w postępowaniu przed Trybunałem Sprawiedliwości. Natomiast akurat w tej sytuacji, faktycznie wydaje się, że determinacja po obu stronach jest na tyle wyraźna, a sprawa też tak specyficzna z racji na przedmiot tego sporu - nasza puszczę - że tutaj to wszystko, co się może zdarzyć, może okazać się pewnego rodzaju nowością w prawie unijnym.

| red: mak




Studio Radia Bialystok

studio

+48 85 744 22 22
studio@radio.bialystok.pl

ZNAJDŹ NAS




Katarzyna Gromadzka, Mariusz Bierdzio, Rafał Kotowicz i Wojciech Kosikowski, fot. Monika Kalicka

10:10 z dzielnicowym

18.06.2018

Policja ostrzega przed zbyt atrakcyjnymi ofertami pracy wakacyjnej - to może być próba wyzysku albo handel organami.

Krzysztof Lenkiewicz i Rafał Lis, fot. Sylwia Krassowska

płk Rafał Lis i ppłk Krzysztof Lenkiewicz

dowódcy 18. BPR i 24. WOG
18.06.2018

"Zapraszamy wszystkich mieszkańców Białegostoku i okolic do spędzenia czasu w koszarach Pułku Rozpoznawczego i 25. Wojskowego Oddziału Gospodarczego".

Mateusz Tymura, fot. Monika Kalicka

Mateusz Tymura

rozmowa z animatorem kultury, reżyserem, prezesem Fundacji Teatr Latarnia
17.06.2018

"Już teraz można korzystać z rzeki w nowy sposób, przy okazji kontynuując pewien proces myślenia, żeby rzeka odzyskiwała swój naturalny rytm i charakter".


Józef Mozolewski, fot. Joanna Szubzda

Józef Mozolewski

przewodniczący podlaskiej "Solidarności"
15.06.2018

Józef Mozolewski ponownie został wybrany na przewodniczącego Zarządu Regionu Podlaskiego NSZZ "Solidarność".

Katarzyna Przedpełska, fot. Sylwia Krassowska

Katarzyna Przedpełska

dyrektor artystyczna klubu Jazzon
15.06.2018

"Polska scena jazzowa, szczególnie wśród młodych muzyków, kwitnie. Dlatego myślę, że jest to dobry moment, żeby otworzyć taki klub właśnie w Białymstoku" - mówi Katarzyna Przedpełska.

Tomasz Kleszczewski, fot. Sylwia Krassowska

Tomasz Kleszczewski

dyrektor programowy Polskiego Radia Białystok
15.06.2018

"W tym roku mieliśmy olbrzymi problem muszę przyznać, ale nie ze względu na ilość projektów, tylko na ich poziom - był tak wysoki, że po prostu nie byliśmy w stanie ustalić 20 laureatów, stąd jest 21" - mówi Tomasz Kleszczewski.


Lucy Lisowska, fot. Sylwia Krassowska

Lucy Lisowska

organizatorka Festiwalu Kultury Żydowskiej "Zachor - Kolor i Dźwięk"
15.06.2018

"Jestem naprawdę szczęśliwa, że nie tylko białostoczanie przychodzą tłumnie, przyjeżdżają także ludzie z okolic, z innych miast nasz festiwal" - mówi Lucy Lisowska.

Wojciech Koronkiewicz, fot. Sylwia Krassowska

Wojciech Koronkiewicz

kandydat na prezydenta Białegostoku z ramienia SLD
15.06.2018

Takie jest moje hasło: "prezydent zwykłych spraw" - mówi Wojciech Koronkiewicz.

Włodzimierz Czarzasty, fot. Sylwia Krassowska

Włodzimierz Czarzasty

szef SLD
14.06.2018

Wojciech Koronkiewicz będzie kandydował na stanowisko prezydenta Białegostoku z ramienia SLD. Ogłosił to w stolicy Podlasia szef SLD Włodzimierz Czarzasty.


Stefan Majewski

były reprezentant piłkarskiej reprezentacji Polski, medalista Mistrzostw Świata, trener
14.06.2018

Czy będą to bezpiecznie mistrzostwa, czy znane i podziwiane gwiazdy futbolu znów błysną na oczach świata, czy może pojawia się nowi bohaterowie murawy?

Maciej Białous, fot. Sylwia Krassowska

Maciej Białołus

socjolog z Uniwersytetu w Białymstoku
14.06.2018

"Mundial jest swego rodzaju świętem narodowym. Wspólnota narodowa to jest coś takiego, o czym tak naprawdę na co dzień nie myślimy, natomiast przy takich wydarzeniach jak mistrzostwa świata, jest to pewien pretekst do tego, żeby się spotkać, wspólnie kibicować, łatwiej jest nawiązywać ze sobą kontakty" - mówi dr Maciej Białołus.

Michał Snarski, Marcin Ozga, Ernest Sienkiewicz i Michał Gieniusz, fot. Sylwia Krassowska

Michał Snarski, Marcin Ozga, Ernest Sienkiewicz i Michał Gieniusz

białostocki zespół SIEDEM
14.06.2018

Białostocki zespół SIEDEM, to niezwykły projekt wokalny. Siedem męskich głosów i oryginalne interpretacje.


Zbigniew Gołębiewski, fot. Sylwia Krassowska

Zbigniew Gołębiewski

rzecznik prasowy spółki komunalnej Lech
14.06.2018

Zmienią się zasady segregowania śmieci w Białymstoku. Te zmiany obowiązywać będą od października, ale miejska spółka Lech odpowiedzialna za gospodarowanie odpadami - już teraz rozpoczyna kampanię informacyjną.

Wojciech Nowicki, fot. Monika Kalicka

Wojciech Nowicki

młociarz Podlasia Białystok
13.06.2018

"Fajnie, że miałem taki bardzo dobry tydzień pod względem startów, ponieważ trzy najważniejsze w tym tygodniu starty wygrałem i udało mi się uzyskać dwie życiówki."

Krystyna Konecka, fot. Monika Kalicka

Krystyna Konecka

poetka, dziennikarka, autorka
13.06.2018

"Ja fotografuję i wracam w obrazie do tego, co chce pokazać w wierszu. Wiek XXI to epoka kultury obrazkowej i ludzie nie potrafią się bez tego obyć."


Piotr Kempisty, fot. Monika Kalicka

Piotr Kempisty

z Instytutu Działań Miejskich
13.06.2018

"Jeżeli chodzi o czystość Białegostoku, taką widzianą na co dzień - to miasto jest czyste".

Mirosław Mojsiuszko, fot. Monika Kalicka

Mirosław Mojsiuszko

były piłkarz, trener i prezes Jagiellonii Białystok
13.06.2018

Wyjście z grupy jest celem podstawowym, ale dalsza gra będzie opierała się na znajomości europejskiego i światowego futbolu.

Jerzy Plewa, ©FAO/©Giulio Napolitano

Jerzy Plewa

dyrektor generalny d/s Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Komisji Europejskiej
12.06.2018

W rolnictwie próbujemy stworzyć specjalne zachęty dla młodych rolników, min. 2% dopłat będzie przeznaczonych na zwiększenie dopłat bezpośrednich tylko dla nich.




źródło: www.radio.bialystok.pl​

Polskie Radio Białystok Polskie Radio Białystok

      


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok