Radio Białystok | Gość | dr hab. Anna Moniuszko-Malinowska - z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku

dr hab. Anna Moniuszko-Malinowska

z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku

7.03.2018, 08:07, akt. 09:57

Badacze z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku chcą znaleźć sposób na bardziej dokładną diagnostykę chorób odkleszczowych - KZM i boreliozy.

dr hab. Anna Moniuszko-Malinowska, fot. Joanna Szubzda
dr hab. Anna Moniuszko-Malinowska, fot. Joanna Szubzda

Z Anną Moniuszko-Malinowską rozmawia Lech Pilarski

Problemy z odsłuchem?

Częstym problemem przy wyświetlaniu playera jest używanie Adblocka.
Dłuższe dźwięki na niektórych wersjach przeglądarki Chrome są ucinane.


Lech Pilarski: Czego nie wiemy, jeśli chodzi o diagnozowanie szczególnie boreliozy czy kleszczowego zapalenia mózgu, że potrzebne są dodatkowe badania, dodatkowe pieniądze?


dr hab. Anna Moniuszko-Malinowska: Tak naprawdę wiemy bardzo dużo, bo wiele osób zajmuje się problematyką chorób odkleszczowych w Polsce. Ale mimo że zaangażowane w to są setki ludzi, to tak naprawdę do końca nie wiemy, jaki jest patomechanizm tych chorób, jak możemy je lepiej diagnozować. Najgłośniejszą chorobą przenoszoną przez kleszcze jest borelioza z Lyme. Wydaje się, że tę chorobę znamy bardzo dobrze.


Amerykanie nawet mieli szczepionkę, ale się wycofano.


Szczepionka była nieskuteczna. I jak pokazuje praktyka kliniczna, tak naprawdę najwięcej problemów mamy z boreliozą, dlatego że może przybierać różne postaci. Jest postać skórna boreliozy, neuroborelioza, czyli taka, która dotyczy układu nerwowego, postać stawowa czy postać kardiologiczna. Często te objawy imitują objawy występujące w innych chorobach - w chorobach autoimmunologicznych, w nowotworowych czy chociażby w chorobie zwyrodnieniowej stawów.

Mamy pacjentów, którzy przychodzą do naszej kliniki z powodu dodatnich wyników badań serologicznych na boreliozę, a tak naprawdę właściwa diagnostyka kompleksowa, szeroko wachlarzowa pokazuje, że to wcale nie jest borelioza.

Jeżeli mamy przypadki takich pacjentów, którzy mają klasyczny obraz boreliozy, to oni bardzo dobrze się leczą. Przykładem może być tutaj neuroborelioza, gdzie mamy pacjentów z zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, z porażeniem nerwów czaszkowych, z niedowładami. Jeżeli jest właściwie postawiona diagnoza, wdrażamy leczenie antybiotykiem dożylnym i innymi lekami wspomagającymi i po kilku tygodniach widać poprawę.

Najwięcej problemów mamy z niewyjaśnionymi przypadkami.


Jest to poważna choroba, a w gruncie rzeczy teraz przed kleszczami trudno się schronić, bo okazuje się, że nawet w miastach jest ich pełno.


Tak, dokładnie. Należy mieć świadomość, że chorobami odkleszczowymi możemy zakazić się nie tylko podczas pobytu w lesie tak jak powszechnie się uważa, ale również na łąkach, w zaroślach.

Taka ironia losu to sytuacja związana z pacjentami hospitalizowanymi w naszej klinice, która znajduje się w Dojlidach, w pięknym miejscu, w otoczeniu drzew i krzaków. Pacjenci leżący z chorobami odkleszczowymi - jak już się poczują lepiej - wychodzą na spacer i zdarza się, że łapią nowego kleszcza.

Należy więc pamiętać, że nie tylko lasy, ale również łąki, parki, zarośla. Prowadzimy teraz badania na temat występowania patogenów przenoszonych przez kleszcze w parkach miejskich. Okazuje się, że mamy tam kleszcze zakażone różnymi patogenami. Należy pamiętać też o tym, że to nie tylko borrelia burgdorferi, czyli patogen wywołujący boreliozę, ale również wirus kleszczowego zapalenia mózgu, inne rzadsze patogeny takie jak anaplasma phagocytophilum czy też babesia, którą w ostatnich latach zaczęliśmy diagnozować w naszej klinice.


Który choroby są uleczalne a które nie?


Tak naprawdę wszystkie te choroby są uleczalne, pod warunkiem że zostanie postawiona właściwa diagnoza.


I na to dostaliście ostatnio 1,6 mln zł. Przez pięć lat macie opracować nowoczesne metody. Czy będziemy mogli precyzyjnie powiedzieć, że to jest borelioza, to jest KZM itd.?


Mamy nadzieję, że to nam się uda. Mamy bardzo dobrze ugruntowaną współpracę z pracownikami Zakładu Chemii Nieorganicznej i Analitycznej Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku pod kierownictwem pani profesor Skrzydlewskiej. Mamy już wyniki badań pilotażowych. Bo to nie jest tak, że wchodzimy na nowo z zupełnie nowym pomysłem.

Mamy już przeprowadzone badanie. Chociażby przykładem mogą być wyniki, które uzyskaliśmy u pacjentów z boreliozowym zapaleniem stawów. Porównaliśmy tych pacjentów z pacjentami z reumatoidalnym zapaleniem stawów i okazuje się, że w tych obu chorobach, które mogą mieć podobne objawy, wydzielają się zupełnie inne substancje. Planujemy więc pogłębić badania w tym kierunku.


Czy będą takie testy, że pobrana zostanie krew, kropla na szybkę i wiadomo, co to za choroba?


Marzymy o takim teście. Tutaj chociażby powrócę do neuroboreliozy, gdzie diagnostyka opiera się przede wszystkim na badaniu płynu mózgowo-rdzeniowego, więc jest to badanie inwazyjne. Często pacjenci nie wyrażają zgody, bo się boją, bo przeczytali o różnych powikłaniach. Co oczywiście nie jest prawdą, bo punkcja lędźwiowa jest badaniem bezpiecznym. Ale nie zmienia to faktu, że jest to badanie inwazyjne.

Chcemy nasze badania przeprowadzić we wszystkich płynach ustrojowych ciała, czyli w płynie mózgowo-rdzeniowym, w krwi, w moczu i w skórze. Skóra jest pierwszym miejscem kontaktu kleszcza z naszym organizmem i jeżeli by się okazało, że mamy na przykład jakieś korelacje, zależności między tymi substancjami w płynie mózgowo-rdzeniowym i w moczu, to dlaczego pobierać płyn a nie mocz. A każdy pacjent - jestem pewna - że wolałby oddać próbkę moczu do badania niż zgodzić się na punkcję lędźwiową.

Będziemy więc prowadzić badania w możliwie najszerszej grupie pacjentów i w możliwie najszerszej liczbie płynów ustrojowych i tkanek.


Przeżyliśmy duże mrozy - czy one załatwiły kleszcze, czy nie?


Duże mrozy, ale krótkie. Raczej takie mrozy nie wystarczą. Nie są to takie zimy jak chociażby 10-20 lat temu. Niewątpliwie ocieplenie klimatu wpływa na wzrost zapadalności na choroby odkleszczowe.

Naukowcy, biolodzy, ekolodzy zajmują się tym i jest to udowodnione naukowo. W wielu krajach obserwuje się ten trend, więc myślę, że pierwszych pacjentów będziemy już mieli w kwietniu. Tak jak jest to co roku.


Jak się chronić przed kleszczami?


Należy pamiętać, że na kleszczowe zapalenie mózgu jest szczepienie. Szczepienie jest skuteczne i jeszcze nie jest za późno, żeby się zaszczepić. Zachęcamy do tego nie tylko te osoby, które są zawodowo narażone na pokłucie przez kleszcze.

Na boreliozę, na anaplazmozę, na babeszjozę nie ma szczepionki, ale możemy stosować wszystkie środki profilaktyczne: repelenty, należy oglądać dokładnie swoje ciało po powrocie ze spaceru, należy pamiętać o tym, żeby jak najszybciej usunąć kleszcza, jeżeli się już go znajdzie, noszenie ubrań z długimi rękawami, długie spodnie.

Nie można smarować kleszcza żadnymi substancjami natłuszczający tak jak to bywa praktykowane, dlatego że to może spowodować więcej szkody niż pożytku.


Musimy mieć świadomość, że ta choroba się czai wszędzie.


Te choroby się czają. Ciągle mówimy tylko jednej chorobie, ale proszę pamiętać, że naprawdę kleszcze przenoszą wiele, wiele patogenów. Jak zaczęliśmy wprowadzać nowe metody diagnostyczne, to okazuje się, że mamy anaplazmozę, o której jeszcze 10 lat temu mówiono bardzo rzadko.

Anaplazmoza to jest choroba bakteryjna i babeszjoza to choroba pierwotniakowa zwana malarią północy. My na szczęście nie mamy przypadków ciężkich, ale mamy możliwości, żeby takie choroby diagnozować. To jest też coś nowego. To pokazuje, że warto badać, trzeba badać, bo jeżeli postawimy właściwą diagnozę, to jest bardzo prosto pacjenta wyleczyć. Problem jest właśnie w diagnostyce.


| red: zmj




Studio Radia Bialystok

studio

+48 85 744 22 22
studio@radio.bialystok.pl

ZNAJDŹ NAS




Artur Kosicki, fot. Monika Kalicka

Artur Kosicki [wideo]

marszałek województwa podlaskiego
12.12.2018

"Liczę na współpracę, tutaj na Podlasiu powinniśmy się o tę naszą ojczyznę troszczyć" - mówi marszałek województwa.

Agnieszka Czarkowska, Anna Kietlińska i Gabriela Walczak, fot. Joanna Szubzda

Agnieszka Czarkowska, Gabriela Walczak i Anna Kietlińska

11.12.2018

- To jest historia o życiu i marzeniach ludzi niszczonych przez dwa totalitaryzmy. I życie zaczynane od zera - mówi Gabriela Walczak o nowym słuchowisku Radia Białystok, które powstało z inicjatywy Muzeum Pamięci Sybiru.

prof. Jarosław Matwiejuk, fot. Joanna Szubzda

prof. Jarosław Matwiejuk [wideo]

konstytucjonalista
11.12.2018

- Nie jest też tak, że samorząd terytorialny to są udzielne księstwa, prywatne folwarki. To jest instytucja państwa polskiego, która podlega nadzorowi, ma przestrzegać przepisów prawa. Jeżeli są one niedostatecznie precyzyjne, to w sposób naturalny interweniuje ustawodawca.


Andżelika Borys i Anna Kietlińska, fot. Sylwia Krassowska

Andżelika Borys i Anna Kietlińska

prezes Związku Polaków na Białorusi i prezes stowarzyszenia "Wspólnota Polska"
10.12.2018

"Jesteśmy bardzo wdzięczni słuchaczom za zaangażowanie. Za zebrane pieniądze uda się przygotować ponad 500 świątecznych słodkich upominków dla dzieci" - mówi Andżelika Borys.

mł. asp. Justyna Samluk, asp. Wojciech Kosikowski, nadkom. Tomasz Krupa, fot. Sylwia Krassowska

10:10 z dzielnicowym

10.12.2018

Przed nami święta Bożego Narodzenia, sylwester i Nowy Rok - to dla wielu z nas czas wzmożonych zakupów oraz wyjazdów. Policja szczególnie apeluje o ostrożność i czujność.

Krzysztof Truskolaski, fot. Sylwia Krassowska

Krzysztof Truskolaski

podlaski poseł
10.12.2018

"Do Nowoczesnej na pewno już nie wrócę, ale mam nadzieję, że nadal z Nowoczesną będziemy tworzyć wspólny projekt Koalicji Obywatelskiej, bo tylko Koalicja Obywatelska daje szanse na wygranie wyborów w 2019 roku" - mówi Krzysztof Truskolaski.


Marek Andrzejewski, fot. Marcin Mazewski

Marek Andrzejewski

autor tekstów, kompozytor i wykonawca
8.12.2018

Artysta opowiada o swojej najnowszej płycie zatytułowanej "Hasztagi".

Nikola Lipska, fot. Monika Pietkiewicz

Nikola Lipska

piosenkarka
6.12.2018

"Zawsze lubiłam śpiewać, ale nie myślałam, że coś z tego wyjdzie" - mówi o początkach muzycznych Nikola Lipska.


Joulupukki w Radiu Białystok, fot. Sylwia Krassowska

Joulupukki

Mikołaj z Rovaniemi
6.12.2018

"Polska jest najlepszym krajem szynki i kiełbasy, a zupy to fantastyczne, szarlotka - szczególnie oczywiście ciepła z lodami - coś takiego bardzo, bardzo lubię" - chwali polską kuchnie Joulupukki.

Tomasz Wiśniewski, fot. Monika Kalicka

Tomasz Wiśniewski [wideo]

laureat nagrody Muzeum Historii Żydów Polskich "Polin"
6.12.2018

"Ja jestem cierpliwy, nie jestem szybki, mogę po parę razy przyjechać do bohatera" - mówi autor filmów, laureat nagrody Muzeum "Polin" Tomasz Wiśniewski.

Karol Pilecki, fot. Monika Kalicka

Karol Pilecki [wideo]

przewodniczący sejmiku
5.12.2018

"Nikt nie chce doprowadzić do rozwiązania sejmiku województwa" - mówi przewodniczący Karol Pilecki.


Henryka Bochniarz, fot. Sylwia Krassowska

dr Henryka Bochniarz

prezydent Konfederacji Pracodawców "Lewiatan"
4.12.2018

"Uważam, że przy wszystkich błędach, to co się stało w ciągu tych 30 lat jest niewiarygodnym sukcesem przede wszystkim przedsiębiorców. Trzeba to szanować, cenić" - mówi prezes "Lewiatana".

kom. Kamil Sorko, asp. Łukasz Magnuszewski i asp. Wojciech Kosikowski, fot. Joanna Szubzda

10:10 z dzielnicowym

3.12.2018

- Wrażliwość ludzka jest najważniejszą rzeczą i to jest pierwszy etap pomocy. Policja nie o wszystkich sytuacjach może wiedzieć, więc informowanie nas jest najistotniejsze - mówią policjanci.

prof. Wojciech Śleszyński i Wiaczesław Szwed

historycy
3.12.2018

O trudnych sprawach polsko-białoruskiej historii rozmawiają w Białymstoku badacze historii z największych uniwersytetów z Polski i Białorusi, a przedmiotem ich dyskusji jest czas przełomu 1917-21.


Ewa Szlachcic, fot. Joanna Szubzda

Ewa Szlachcic

wokalistka, kompozytorka
30.11.2018

Ewa Szlachcic z zespołem wystąpi w niedzielę na żywo w Studiu Rembrandt Polskiego Radia Białystok. Artystka zaśpiewa tylko utwory ze swojej najnowszej płyty "D.N.A.".

Przemysław Sarosiek, fot. Joanna Szubzda

Przemysław Sarosiek [wideo]

komentator z portalu Dzień Dobry Białystok
30.11.2018

Trzecia sesja sejmiku województwa podlaskiego została przerwana. Radni z PiS chcieli zmienić przewodniczącego, którym teraz jest Karol Pilecki z Koalicji Obywatelskiej.

Małgorzata Żukowska i Eryk Latoch, fot. Marcin Gliński

Małgorzata Żukowska i Eryk Latoch

lekarze
29.11.2018

Lekarze, rodzice, przyjaciele, wolontariusze i inne chore dzieci przyłączają się do akcji pomocy 4-latce z Łomży. W dziecięcym szpitalu klinicznym w Białymstoku jest kiermasz ozdób świątecznych. Cały dochód będzie przeznaczony na leczenie dziewczynki.




źródło: www.radio.bialystok.pl​


Białystok FM 99,4 Łomża FM 87,9 Suwałki FM 98,6 Siemiatycze FM 104,1 Białowieża FM 89,4 178,352 MHz (k.5C) DAB+

Copyright © Polskie Radio Białystok